زبان نقاب و آینه اندیشه! در باب یادداشت علمی قابل تامل دکتر عاشور حسن زاد

10 بهمن 1404 - خواندن 4 دقیقه - 178 بازدید

یادداشت قابل تامل دکتر عاشور حسن زاده عرب، در مورد کتاب زبان و اندیشه نوام چامسکی؛ برایم جالب بنظر آمد؛ گرچه کتاب را هنوز نخوانده ام اما اشاره به نکات کلیدی و قابل تامل کتاب و... توسط دکتر حسن زاده، مرا واداشت تا به دفترچه یادداشت ایده هایم سری بزنم؛ حدود دو سال پیش ایده ای یادداشت کردم تا در فرصتی مناسب به آن بپردازم ایده ای در مورد زبان و اندیشه!!!

ایده من شاید از دیدگاه دیگری به بررسی زبان و اندیشه و رابطه اشان اشاره داشته باشد: 

زبان گاه نقابی بر اندیشه است و گاه آینه اندیشه؛ 

زمانی خودآگاه انسان ترجیح می دهد تا زبان آینه اندیشه هایش شود...

 و زمانی که خود آگاه ترجیح می دهد تا با زبان، اندیشه واقعی اش را پنهان کند! 

دلایل این ایفای نقش نقاب توسط زبان چیست؟! 

: گاهی انسان در حیطه زمان و مکان مجبور است اندیشه هایش را در قفس ذهن، احتکار نماید و به زبان نیاورد! اینجا زبان نقش نقاب را ایفا خواهد کرد؛ گاهی انسان فکر می کند در شرایط محیطی قرار دارد که اندیشه اش با دیگران متفاوت و گاهی متضاد است ؛ بنابراین براساس سنجش منافع و مصالح، منطق، میزان شهامت و جرات بیان و... تصمیم می گیرد اندیشه اش را به زبان بیاورد یا از آوردن آن بر زبان خودداری کند.

زبان در شرایط معمولی بسیار کنترل پذیرتر از اندیشه هاست؛ اندیشه ها گاه با آنکه شما نمی خواهید بدون اجازه به ذهنتان ورود می کنند؛ چرخ می زنند و... اما زبان در شرایط عادی بسیار کنترل پذیرتر است؛ چه بسا اندیشه ها که بابت شرایط محیطی، ترس، مصلحت سنجی و.... بر زبان نیامده و نمی آیند؛

البته در شرایط ویژه و بخصوص در هنگام بروز خشم گاهی کنترل زبان امری ناممکن می شود.


گاهی نیز؛ زبان آینه تمام قد اندیشه می شود؛ ما پیشرفت علم و فلسفه را مدیون زبان هایی هستیم که اینه اندیشه صاحبانشان شدند؛ اگر نیوتن، گالیله، سقراط و هزاران نفر از بزرگان علم و ادب و هنر و... زبانشان را آینه اندیشه خود نمی کردند و اندیشه هایشان را در قفس ذهن اسیر می نمودند، علم، فلسفه،هنر و... راکد باقی می ماند اما این شخصیت های بزرگ ترجیح دادند گرچه توسط تعداد کثیری اشخاص هم دوره اشان، آینه زبانشان سنگسار شود اما در همان آینه های شکسته، اندیشه هایشان را هزاران بار به جهان نشان دهند؛چرا که آینه وقتی می شکند و هزاران تکه می شود، تصویر را هزاران برایر به چشم بیننده، می نمایاند. ما پیشرفت علم و ... را مدیون کسانی هستیم که ترجیح دادند زبانشان آینه اندیشه هایشان باشد تا نقاب اندیشه هایشان!!!

برعکس تمام آسیب های جهان برعهده کسانی ست که اندیشه های خطرناک و مضرشان را با نقاب زبانشان پنهان کردند و در عمل اندیشه های پلیدشان را به جهان دیکته نمودند.

البته اندیشه های مضر اگر در عمل به وقوع نپیوندد و با نقاب زبان پوشانده شوند و در همان قفس ذهن باقی بمانند ضرری برای جهان نخواهند داشت.

زبانهای آینه وار و زبانهای نقاب وار بسیارند؛ جهان بهتر خواهد شد اگر زبان در موقع درست ایفای نقش درستی داشته باشد و این مهم در شرایط عادی در کنترل انسان است که انتخاب درستی برگزیند!!!

با این تاکید که همه آنچه در مورد این موضوع مهم می توان گفت در محدوده یک یادداشت علمی نمی گنجد و....