🧩 نظریه های مهم شخصیت

نظریه های مهم شخصیت

۱. نظریه ی روان تحلیل گری (زیگموند فروید)

• تاکید بر ناخودآگاه، تجارب کودکی و تعارض های درونی.
• تقسیم ساختار شخصیت به:نهاد (id): منبع غرایز و امیال خام.
  من (ego): هماهنگ کننده بین نهاد و واقعیت.
  فرامن (superego): وجدان اخلاقی و ارزش های درونی شده.
  

۲. نظریه های صفات (Trait Theories)

• شخصیت بر پایه ی صفات نسبتا پایدار تعریف می شود.
• مهم ترین مدل: پنج عامل بزرگ شخصیت (Big Five)برون گرایی (Extraversion)
  توافق پذیری (Agreeableness)
  وظیفه شناسی (Conscientiousness)
  ثبات هیجانی/روان رنجوری (Neuroticism)
  پذیرش تجربه های جدید (Openness)
  

۳. نظریه های انسان گرایانه (کارل راجرز، آبراهام مزلو)

• تاکید بر رشد، خودتحقق یابی و جنبه های مثبت انسان.
• انسان ذاتا مایل به رشد شخصی و شکوفایی است.

۴. نظریه های یادگیری و اجتماعی (باندورا، اسکینر)

• تاکید بر نقش یادگیری، محیط و مشاهده ی رفتار دیگران.
• مفهوم کلیدی: خودکارآمدی (Self-Efficacy)—باور فرد به توانایی کنترل رویدادها.
• 
  

🧠 روش های ارزیابی شخصیت

• پرسش نامه های شخصیتی مثل: MBTI، NEO‑PI‑R، MMPI
• تکنیک های فرافکن مثل: تست رورشاخ (لکه جوهر)، آزمون TAT
• مشاهده و مصاحبه ی بالینی
• 
  

💬 کاربردهای روان شناسی شخصیت

• انتخاب شغل و مشاوره ی شغلی
• درمان های روان شناختی
• بهبود روابط بین فردی
• تحقیقات اجتماعی و فرهنگی
• پیش بینی رفتار (مثلا در استرس، رانندگی، تصمیم گیری و …)
• 
  

روان شناسی شخصیت یکی از شاخه های اصلی علم روان شناسی است که به درک الگوهای پایدار رفتار، احساس و تفکر انسان می پردازد؛ یعنی بررسی می کند چه چیز باعث می شود هر فرد، منحصربه فرد باشد و چگونه این تفاوت ها در موقعیت های مختلف بروز پیدا می کند.