ندا خداشناس فیروزآبادی
ارشد روانشناسی شناختی دانشگاه تهران/دکتری الهیات فردوسی مشهد/ارشد روانشناسی عمومی/مهندس کامپیوتر/ ارشد الهیات/مهندس الکترونیک/ارشد مترجمي انگليسي
2 یادداشت منتشر شدهرنج و معناداری
«رنج و بی معنایی»
شاید رنج یک استعاره مفهومی باشد، استعاره ای گسترده از نادانی؛ نادانی درباره اساسی ترین پرسش های هستی که سال ها ذهن بشر را به خود مشغول کرده است: از کجا آمده ام؟ آمدنم بهر چه بود؟ به کجا می روم آخر؟ و کی خواهم رفت؟ این ها همان مرگ اندیشی است؛ اندیشیدن به زوال، پایان، نیستی، دگرگونی و تحول. در نهایت، ما "نذهب و لا نبقی" (می رویم و نمی مانیم).
در این نگاه، رنج شاید معادل همان بی معنایی باشد. در برابر معنابخشی، معناسازی و معناداری، اگر زندگی ما فاقد معنا باشد، رنجی عمیق پدید می آید.
------------------------------------------------------------------------
«الاکلنگ معنایی» و «روی صفر مرزی»
معناداری و بی معنایی (پوچی/نیهیلیسم) روی یک پیوستار قرار دارند. بیشتر آدم ها، حتی اگر خودشان هم ندانند، در نوسان میان این دو قطب شناورند؛ «هم این و هم آن» بر اساس منطق فازی. همین نوسان و بلاتکلیفی است که باعث رنج، تشویش، اضطراب و «چه کنم چه کنم» می شود.
اما بیایید به وضعیتی متفاوت بیندیشیم: «نه این و نه آن». به نظر می رسد «روی صفر مرزی» عبارت مناسبی برای توصیف این حالت باشد. این وضعیت یک گرانیگاه است، مانند مرکز الاکلنگ، جایی که ایزوردیزم (Isordism) متولد می شود: تعادل در عدم تعادل. این یک تجربه پویایی و معلق بودن در حداقل فضا است که در مقابل تعادل ایستا قرار می گیرد. در این حالت، «بودن یا نبودن» مسئله نیست، بلکه چالش اصلی «بودن و نبودن» است؛ یعنی درست روی صفر مرزی.