تحلیل مبانی فقهی شورای نگهبان پیرامون حقوق ولی دم در موارد پرداخت فاضل دیه

سال انتشار: 1397
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 336

فایل این مقاله در 22 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_SHORA-7-22_001

تاریخ نمایه سازی: 15 بهمن 1398

چکیده مقاله:

قانونگذار نسبت به چگونگی اجرای قصاص در موارد پرداخت فاضل دیه دو رویکرد داشته که برآمده از دو نظر فقهی در این زمینه است. طبق دیدگاه مشهور فقها و مبنای ماده ی 258 قانون مجازات اسلامی مصوب 1370، اگر اجرای قصاص مستلزم پرداخت فاضل دیه باشد، فاضل دیه قبل از قصاص به فرد مرتکب پرداخت می شود و برای تبدیل قصاص به دیه رضایت جانی شرط است. با این حال، بر اساس نظر غیرمشهور و معیار ماده ی 44 قانون حدود و قصاص مصوب 1361 و همچنین ماد ه ی 360 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392، در موارد پرداخت فاضل دیه، ولی دم بین قصاص با پرداخت فاضل دیه یا گرفتن دیه بدون رضایت مرتکب مخیر است. بر این پایه، با توجه به اصل 91 قانون اساسی ضرورت دارد که رویه ی شورای نگهبان، به عنوان مرجع تشخیص مغایرت و عدم مغایرت قوانین با موازین شرعی، برای شناسایی مبانی فتوای معیار درباره ی اجرای قصاص در نمونه های پرداخت فاضل دیه بررسی شود. از همین رو، در این پژوهش با روش توصیفی تحلیلی با مراجعه به دیدگاه های شورای نگهبان در مرحله ی نظارت شرعی نشان می دهیم که تغییر فتوای مبنای قانون، نشان دهنده ی دقت این مرجع و کارآمد بودن فتوای فقهای شورای نگهبان در برطرف کردن نیازهای دستگاه قضایی است.

نویسندگان

مجید قورچی بیگی

استادیار دانشگاه خوارزمی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، گروه حقوق جزا

سهراب بهادری

دانشجوی دکتری دانشگاه خوارزمی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، گروه حقوق جزا

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
  • قرآن کریم. ...
  • محقق اردبیلى، احمد بن محمد (1403 ق)، مجمع الفائده و ...
  • اصفهانى، فاضل هندى، محمد بن حسن (1416 ق)، کشف اللثام ...
  • مجلسى اول، محمد تقى (1406 ق)، روضه المتقین فی شرح ...
  • مجلسى دوم، محمد باقر بن محمد تقى (1406 ق)، ملاذ ...
  • بغدادى، مفید، محمد بن محمد بن نعمان عکبرى (1413 ق)، ...
  • پژوهشکده ی شورای نگهبان (1396 ش)، قانون مجازات اسلامی مصوب ...
  • پژوهشکده شورای نگهبان (1397 ش)، مبانی نظرات شورای نگهبان در ...
  • تبریزى، جواد بن على (1426 ق)، تنقیح مبانی الاحکام کتاب ...
  • توجهی، عبدالعلی (1380 ش)، ارتکاب قتل، سوزاندن مقتول، و خودکشی ...
  • جبعی العاملى، شهید ثانى، زین الدین بن على (1410 ق)،) ...
  • جبعی العاملى، شهید ثانى، زین الدینزین الدین بن على (1413 ...
  • حاجی ده آبادی، احمد (1385 ش)، بایسته های تقنین، تهران: ...
  • حاجی ده آبادی، احمد (1388 ش)، فاضل دیه و حبطه ...
  • حائرى، سید على بن محمد طباطبایى (1418 ق)، ریاض المسائل ...
  • حلبى، ابن زهره، حمزه بن على حسینى (1417 ق)، غنیه ...
  • حلى، ابن ادریس، محمد بن منصور بن احمد (1410 ق)، ...
  • حلى، جمال الدین، احمد بن محمد اسدى (1407 ق)، المهذب ...
  • حلى، علامه، حسن بن یوسف بن مطهر اسدى (1413 ق) ...
  • حلى، علامه، حسن بن یوسف بن مطهر اسدى (1413 ق) ...
  • حلى، علامه، حسن بن یوسف بن مطهر اسدى (1420 ق)، ...
  • حلى، فخر المحققین، محمد بن حسن بن یوسف (1387 ق)، ...
  • حلى، محقق، نجم الدین، جعفر بن حسن (1408 ق)، شرائع ...
  • حلى، مقداد بن عبد الله سیورى (1404 ق)، التنقیح الرائع ...
  • خراسانى، حسین وحید (1428 ق)، منهاج الصالحین (للوحید)، قم: مدرسه ...
  • خوانسارى، سید احمد بن یوسف (1405 ق)، جامع المدارک فی ...
  • سبزوارى، سید عبد الاعلى (1413 ق)، مهذب الاحکام (للسبزواری)، قم: ...
  • شیرازى، سید محمد حسینى (1413 ق)، الفقه، القواعد الفقهیه، بیروت: ...
  • شیرازى، ناصر مکارم (1427 ق)، استفتائات جدید (مکارم)، قم: انتشارات ...
  • صیمرى، مفلح بن حسن (حسین) (1420 ق)، غایه المرام فی ...
  • طرابلسى، ابن براج، قاضى، عبد العزیز (1406 ق)، المهذب (لابن ...
  • طوسى، ابو جعفر، محمد بن حسن (1390 ق) [الف]، الاستبصار ...
  • طوسى، ابو جعفر، محمد بن حسن (1400 ق) [پ]، النهایه ...
  • طوسى، ابو جعفر، محمد بن حسن (1407 ق) [ب]، الخلاف، ...
  • طوسى، محمد بن على بن حمزه (1408 ق)، الوسیله الى ...
  • عاملى، حر، محمد بن حسن (1409 ق)، وسائل الشیعه، قم: ...
  • عاملى، شهید اول، محمد بن مکى (1414 ق)، غایه المراد ...
  • قربان نیا، ناصر (1393 ش)، ملاحظاتی درباره ی قانون مجازات ...
  • قمى، سید صادق حسینى روحانى (1412 ق) [الف]، فقه الصادق ...
  • قمى، سید صادق حسینى روحانى (بی تا) [ب]، منهاج الصالحین ...
  • قیاسی، جلال الدین (1375 ش)، ضرورت بازنگری در قانون مجازات ...
  • کابلى، محمد اسحاق فیاض (بی تا)، منهاج الصالحین (للفیاض)، بی ...
  • کاشانى، حاج آقا رضا مدنى (1410 ق)، کتاب القصاص للفقهاء ...
  • کیدرى، قطب الدین، محمد بن حسین (1416 ق)، اصباح الشیعه ...
  • کلی، جان موریس (1382 ش)، تاریخ مختصر تئوری حقوقی در ...
  • لنکرانی، محمد فاضل موحدى (1421 ق)، تفصیل الشریعه فی شرح ...
  • موسوی خمینى، سید روح الله (بی تا)، تحریر الوسیله، قم: ...
  • موسوی خویى (محقق خویی)، سید ابو القاسم (1422 ق)، مبانی ...
  • موسسه آموزشی و پژوهشی قضا (1390 ش)، ره توشه قضایی ...
  • نجفى، صاحب الجواهر، محمد حسن (1404 ق)، جواهر الکلام فی ...
  • . Principle of legality ...
  • نمایش کامل مراجع