تعیین توان اکولوژیک بر اساس نگرش مبتنی بر آمایش سرزمین (مطالعه موردی: حوزه آبخیز قولنجی استان آذربایجان غربی)

هدف اساسی از مدیریت و برنامه ریزی آمایش سرزمین، توزیع فعالیت های اقتصادی، اجتماعی، جمعیتی و ظرفیت های آشکار و پنهان با توجه به تحولات و دگرگونی های زمان و نیازهاست که عمدتا با دیدی دراز مدت و به منظور بهره برداری بهینه از امکانات آن و همچنین هویداکردن نقش و مسولیت خاص هر منطقه براساس توانمندی ها و قابلیت های آن به طور هماهنگ با دیگر مناطق است. ارزیابی توان اکولوژیک به معنای عینیت بخشیدن به قابلیت بالقوه سرزمین در قالب کاربری های انجام پذیر و مورد انتظار است. به منظور تعیین کاربری بهینه و مدیریت صحیح محیط زیست، فرایند تعیین توان اکولوژیکی در حوزه آبخیز قولنجی ابتدا با استفاده از تصاویر ماهواره ای لندست 8 سنجنده OLI اقدام به استخراج نقشه کاربری و پوشش گیاهی منطقه شد. سپس نقشه شیب منطقه با استفاده از مدل رقومی ارتفاع حاصل از سنجنده ASTER در محیط GIS تهیه شد. در این مطالعه بر اساس روش دکتر مخدوم توانهای اکولوژیک منطقه تعیین شد. در نهایت توانهای اکولوژیک در حوزه آبخیز قولنجی بر اساس عملیات همپوشانی در سامانه اطلاعات جغرافیایی پهنه بندی شد. نتایج نشان می دهد که مساحت کاربری طبقه چهارم با توان بالا برای مرتعداری و دیم کاری 3/04 درصد، کاربری طبقه پنجم با توان متوسط برای مرتعداری و دیم کاری 6/92 درصد، کاربری طبقه ششم با توان زنبورداری و باغبانی با تراس بندی 30/92 درصد و کاربری طبقه هفتم با توان مناسب برای حفاظت و چرای حیات وحش 23/93 درصد کل منطقه است.

کلیدواژه ها:

آمایش سرزمین ، توان اکولوژیک ، حوزه آبخیز قولنجی GIS