عنصر خطاب در غزل سعدی

سعدی استاد مسلم غزل سرایی در ادب فارسی است. دلنشینی و اثرگذاری کلام او نسبت به غزل شاعران دیگر به عوامل فراوان فرهنگی، زبانی، بیانی، تصویری و... وابسته است. هر چند ظرایف متعددی از اشعار سعدی توسط پژوهشگران و منتقدانی نظیر هانری ماسه، غلامحسین یوسفی، علی دشتی، محمود عبادیان، سعید حمیدیان، تقی پورنامداریان، ضیاء موحد و... کشف و ارایه شده، هنوز جزییاتی از شگردهای سخن سرایی او به ویژه در غزل باقی مانده که توجه به آنها در پی بردن به راز شیرینی سخن و انگیزش خارق العاده آن کمک می کند. مقاله حاضر به عنصر خطاب به عنوان عامل موثری در این خصوص پرداخته است. مهم ترین اثر و نتیجه القای حس حضور و خطاب در شعر برانگیختگی مخاطب است. این مقاله پس از ذکر مقدماتی درباره عنصر خطاب عوامل موثر در تقویت این احساس را در کلام سعدی برشمرده است. در انتها عناصر کلامی خطاب در غزل سعدی تحلیل شده است. در این پژوهش از روش اسنادی و تحلیل محتوا بهره برداری شده و در قسمت آخر آمار و داده هایی از میزان بروز و نحوه توزیع آنها به صورت جداول و نمودارهایی ارایه شده است

کلیدواژه ها:

شعر عاشقانه ، بلاغت ، خطاب ، حضور.