نمودها و نمادهای اخلاقی در بخش اساطیری شاهنامه

اخلاق یک پدیده انسانی است که همواره یکی از مباحث مهم در تمامی مکتب ها و نظریه های جامعه شناسی بوده و جایگاه ویژه ای در تبیین شالوده و بنیان مکاتب مختلف داشته است. با توجه به اینکه کتاب شاهنامه دربرگیرنده بسیاری از اسطوره های ملی ماست و نیز با تاکید بر نقش اسطوره ها در تعالی و رشد یک ملت، ضرورت پرداختن به ابعاد مختلف شاهنامه روشن می گردد.شاهنامه علاوه بر محسنات و فواید بی شمار ادبی و تاریخی و اهمیت فراوان از لحاظ اشراف بر بخش اعظم آداب و رسوم کهن، متضمن بسیاری از مطالب آموزنده و عبرت آموز اخلاقی و اجتماعی، مذهبی و دیگر مباحث انسانی است که میتوان آن را آیینه عبرت و گنجینه پند و حکمت دانست. در این مقاله نمودها و نمادهای اخلاقی در بخش اساطیری شاهنامه مورد بررسی قرار گرفته است. شاهنامه ی فردوسی علاوه بر این که یک اثر ادبی کم نظیر و از حکمت و اخلاق گران بار است، تاثیر آن در خواننده نیز بسیار است، زیرا در این کتاب یک سلسله مسایل اخلاقی و انسانی مطرح شده که میتواند برای خواننده سرمشقی باشد و راه و رسم زندگی کردن را به انسانها بیاموزد و آنان را به رستگاری رهنمون کند. در سراسر شاهنامه، در حین آشنایی با سرگذشت پهلوانان و پادشاهان، با اخلاق نیاکان قدیم ایران نیز آشنا میشویم و در می یابیم که در این روایت ها، پیوسته ستیز وکشمکشی میان نیکی و بدی وجود دارد. نخستین موضوعی که در قلمرو شعر فردوسی، از لحاظ ارزش های اخلاقی حایز اهمیت است، اندیشه یکتاپرستی و اعتقاد به توحید است. وی موضوع خداپرستی را به گونه ای هنرمندانه مطرح میکند.

کلیدواژه ها:

شاهنامه ، خصلت های انسانی ، تعلیم ، آموزه های اخلاقی