اثر بخشی و نقش آفرینی مطالعات اجتماعی در مکانیابی و بهگزینی رقوم نرمال سدها (مطالعه موردی: سد و نیروگاه لیله)

تا مدت ها و تحت تاثیر رویکردهای اقتصاد توسعه، مزیت سنجی اجرای یک طرح توسعهای به تحلیل هزینه و فایده آن با توجه بهمدل های اقتصادی محدود می شد. آثار و پیامدهای ناخوشایند این طرز تلقی در طراحی و اجرای طرح های توسعه ای نشان داد کهبی توجهی به ابعاد اجتماعی و فرهنگی طرح ها می تواند ضمن ایجاد تبعات ناگوار اجتماعی - سیاسی، بهره برداری بهینه و پایدار ازطرح ها را با چالش جدی مواجه سازد. در این راستا مقاله حاضر به نقش آفرینی مطالعات اجتماعی در مکان یابی ساختگاه و بهگزینیرقوم نرمال سد لیله می پردازد. اثربخشی و نقش آفرینی مطالعات اجتماعی در طرح لیله در دو مرحله به ترتیب تاثیر در انتخابساختگاه و تاثیر در بهگزینی رقوم نرمال نمایان گردید. از میان سه ساختگاه پیشنهادی (بیوند، نویل و کیشان) ساختگاه بیوند بهلحاظ پیامدهای منفی اجتماعی- سیاسی و خسارت مخزن قابل ملاحظه و ریسک بسیار بالای آن به دلیل قرارگیری ر وستاهایپرجمعیت و مهم در داخل مخزن و غرقاب شدن اراضی مستعد باغی و نیز زیارتگاه امامزاده محمد ، منتفی گردید . نتایج مطالعاتاجتماعی مبنای تعیین رقوم نرمال سد لیله در محور کیشان گردید. روش بررسی پژهش حاضر تلفیقی بوده و از ابزارهای پرسش نامه،مصاحبه، مشاهده و جلسات متمرکز گروهی استفاده شده است.

کلیدواژه ها:

مطالعات اجتماعی ، اثربخشی ، ذیمدخلان ، پایداری اجتماعی ، سد لیله