اثربخشی زوجدرمانی هیجانمدار بر ناسازگاری زناشویی

زوج درمانی هیجان مدار به طور معمول یک روش کوتاه مدت (۲۰-۸ جلسه) و ساختارمند برای درمان زوج ها است که در دهه ی ۱۹۸۰ شکل گرفت و شانه به شانه ی علم دلبستگی و پیوند عاطفی بزرگسالان رشد کرد تا دانش ما درباره ی آنچه در رابطه ی عاطفی زوجین رخ می دهد را گسترش دهد و نقشه ی راهی برای درمانگران باشد. در پانزده سال گذشته، دکتر جانسون و همکاران او اقدام به گسترش و تصحیح این مدل درمانی کرده و مطالعات متعددی در این حوزه انجام داده اند. در حال حاضر بخش قابل ملاحظه ای از مطالعاتی که حاکی از اثربخشی زوج درمانی هیجان مدار بوده اند موجود است. مطالعات نشان می دهد که آشفتگی ۷۵-۷۰% زوج هایی که تحت این درمان قرار گرفته اند رو به بهبودی رفته است و تقریباً ۹۰% آنها بهبودی معناداری یافته اند. این زوج های آشفته از اختلالاتی همچون افسردگی، استرس پس از سانحه و بیماری های مزمن رنج می بردند. این مطالعه جهت بررسی اثربخشی زوج درمانی هیجان مدار بر ناسازگاری زناشویی زوجین انجام گرفت. این مطالعه نیمه تجربی از نوع پیش آزمون- پس آزمون- پیگیری و روش آماری آن تحلیل واریانس با اندازه گیری مکرر بود. نمونه ی مورد نظر از میان زوج هایی انتخاب شد که به مراکز مشاوره ی شهر همدان مراجعه کرده و تشخیص ناسازگاری زناشویی گرفته بودند. ۱۴ زوج واجد شرایط شرکت در این مطالعه بودند که به طور تصادفی در دو گروه آزمایشی و گواه قرار گرفتند. زوج هایی که در گروه آزمایشی بودند به مدت ۱۵ هفته تحت زوج درمانی هیجان مدار قرار گرفتند. ابزارهای مورد استفاده شامل پرسشنامه های جمعیت شناختی، و سازگاری زناشویی لاک-والاس بودند. به منظور ثبت سیر تغییرات نمرات ناسازگاری زناشویی، زوجین پرسشنامه ها را در مرحله ی پیش آزمون، جلسه ی ششم، یازدهم، پانزدهم (پس آزمون)، یک ماه بعد (پیگیری اول) و سه ماه بعد ( پیگیری دوم) کامل کردند. نتایج: نتایج تحلیل واریانس با اندازه گیری مکرر نشان داد که زوج درمانی هیجان مدار هم در طول درمان و هم در نمرات پیگیری در کاهش ناسازگاری زناشویی مؤثر بوده است. با توجه به نتایج به دست آمده زوج درمانی هیجان مدار با تمرکز بر هیجانات زوجین به طور ماندگاری موجب کاهش ناسازگاری زناشویی زوجین می شود. زوج درمانی هیجان مدار یک درمان سیستمی تلفیقی است که از طریق بهبود ابراز تجارب هیجانی و درون روانی در تعاملات زناشویی تغییر ایجاد می کند. مطالعات دیگر نیز شواهدی در حمایت از یافته های این مطالعه در اختیار قرار داده اند که بر اساس آنها، تجاری درون روانی در طول جلساتی درمانی عمق بسیار زیادی پیدا می کنند و در فرایند درمان، روابط میان زوجین همبستگی بیشتر می یابد . به علاوه، با توجه به این موضوع که ابراز صمیمیت، رفتارهای همبسته ی بیشتری را به همراه خواهد داشت نیز نشان می دهد ابراز صمیمانه ی تجربیات درونی منجر به تغییر تعامل زناشویی خواهد شد.

کلیدواژه ها:

زوج درمانی هیجان مدار ، ناسازگاری زناشویی