بررسی فراوانی درخواست حکم محجوریت و عوامل مرتبط با آن در سازمان پزشکی قانونی گیلان در سال ۱۴۰۲

زمینه و هدف: صدور حکم محجوریت اثرات قابل توجهی بر حقوق فردی دارد و موجب سلب اختیار قانونی فرد در امور مالی و غیرمالی می شود. این مطالعه با هدف بررسی فراوانی درخواست حکم محجوریت و عوامل مرتبط با آن در سازمان پزشکی قانونی گیلان در سال ۱۴۰۲ انجام شد. مواد و روش ­ها: این پژوهش مقطعی-تحلیلی بر روی ۲۵۰ پرونده ارجاعی به پزشکی قانونی برای ارزیابی محجوریت در طی یک سال انجام شد. ارزیابی براساس مصاحبه و مستندات بالینی در مراحل معاینات و کمیسیون انجام و تشخیص براساس دستنامه تشخیصی و آماری اختلال های روانی ویرایش پنجم متن بازنگری شده گذاشته شد. داده ها در نرمافزار SPSS نسخه ۲۶ وارد شده و با استفاده از آزمون های آماری توصیفی، کای دو، آزمونهای t مستقل و ناپارامتریک من-ویتنی و رگرسیون لجستیک با سطح معناداری ۰/۵۰ تحلیل گردید. نتایج: بیش از نیمی از پرونده ها حکم محجوریت دائم و موقت دریافت کردند. شایع ترین اختلال در احراز حجر دائم، اختلالات نورودژنراتیو (%۸/۳۹ در مرحله معاینات و %۲/۷۹ در کمیسیون) بود؛ درحالیکه در حجر موقت، اختلال دوقطبی بیشترین شیوع را داشت (بهترتیب ٪۷/۶۶ و %۱۰۰ [۴=n]). نظر پزشک معالج (۰/۰۱۲=p)، یافته های مصاحبه روانپزشکی (۰/۰۱۸=p) و سوابق بستری (۰/۰۰۰۱>p) با احراز محجوریت ارتباط معنادار داشتند. در میان دلایل ارجاع، بین درخواست وراث (۰/۰۴۳>=p)، فسخ معامله (۰/۰۴۹>=p)، تعیین قیم (۰/۰۰۰۱>p) و رفع مسئولیت (۰/۰۰۰۱>p) با احراز حجر ارتباطی معنادار دیده شد. نتیجه گیری: نوع اختلال روانپزشکی با وضعیت احراز حجر ارتباط داشت؛ بااینحال، تشخیص اختلال به تنهایی تعیین کننده حجر نیست و احراز حجر مستلزم ارزیابی جامع ظرفیت تصمیم گیری و سایر عوامل مرتبط است.

کلیدواژه ها:

Commission ، Forensic Medicine ، Mental Incapacitation ، Psychiatry ، محجوریت ، پزشکی قانونی ، روان پزشکی ، کمیسیون