نسبت سنجی هرمنوتیک کارن آرمسترانگ با مولفه های روان شناختی قرآنی

سال انتشار: 1405
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 24

فایل این مقاله در 25 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_MFTH-7-12_006

تاریخ نمایه سازی: 22 آبان 1405

چکیده مقاله:

اعجاز روان شناختی قرآن، به عنوان بعدی کمتر کاوش شده از اعجاز این کتاب آسمانی، با تاثیر عمیق بر روان فرد و جامعه، زمینه ای بدیع برای پژوهش فراهم می آورد. دیدگاه کارن آرمسترانگ، دین پژوه برجسته غربی، که قرآن را متنی زنده و واکنشی می داند، در کنار نظریه های نوین اسلامی، ضرورتی برای تحلیل تطبیقی این پدیده ایجاد می کند. هدف این پژوهش، بررسی اعجاز روان شناختی قرآن ازطریق تطبیق دیدگاه آرمسترانگ با نظریه های اسلامی، با تاکید بر جنبه های عاطفی، شناختی و وجودی آیات است. پژوهش با رویکرد کیفی و تحلیلی، از روش تحلیل محتوای آثار آرمسترانگ (تاریخ خدا، محمد؛ پیامبری برای زمانه ما) و منابع اسلامی (المیزان، تفسیر نمونه و سایر منابع معتبر و اصیل تفسیری و اسلامی) بهره می گیرد و با تحلیل آیات متنوع، چهارچوبی میان رشته ای ارائه می دهد. یافته ها نشان می‎دهد آرمسترانگ با استناد به آیاتی مانند «یا ایها الناس قد جاءتکم موعظه من ربکم» (یونس:۵۷)، قرآن را عاملی برای التیام روان و ایجاد تجربه ای عرفانی می داند و بر آیات خوف، بشارت و قصص تاکید دارد؛ اما به ماهیت وحیانی کمتر توجه می کند. در مقابل، نظریه های اسلامی با آیاتی چون «واستعینوا بالصبر والصلاه» (بقره:۴۵)، تاثیرات روانی را به هدایت الهی نسبت می دهند و بر تاب آوری و اصلاح اجتماعی تاکید می ورزند. همگرایی دو دیدگاه در تقویت معنایابی و واگرایی در مبنای متافیزیکی، نشان دهنده مکمل بودن آنهاست. نوآوری این مقاله در تلفیق تحلیل های هرمنوتیکی غربی با الهیاتی اسلامی و ارائه فهمی جامع از اعجاز روان شناختی قرآن نهفته است.

کلیدواژه ها:

: اعجاز روان شناختی ، کارن آرمسترانگ ، نظریه های نوین اسلامی ، قرآن ، روان شناسی دین ، تحلیل تطبیقی

نویسندگان

باقر ریاحی مهر

استادیار گروه قرآن و مستشرقان جامعه المصطفی العالمیه(ص)