تحلیل مقایسه ای مکان یابی محل دفن پسماندهای روستایی با استفاده از روش های AHP و ANP (مطالعه موردی: بخش ساربوک، شهرستان قصرقند)

سال انتشار: 1405
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 19

فایل این مقاله در 16 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_SRBAU-24-3_005

تاریخ نمایه سازی: 22 آبان 1405

چکیده مقاله:

مقدمه: عدم توجه به نحوه جمع آوری و دفن زباله ها، موجب انباشت حجم انبوهی از پسماندهای مهار نشدنی و ایجاد بحران جدی در محیط روستایی شده است. این مساله ضرورت حفظ محیط زیست سکونتگاههای روستایی ایجاب می کند. هدف تحقیق: لذا هدف پژوهش، پیاده سازی رهیافتی جدید از طریق اعمال انواع عملیات تحلیل های مکانی و فضایی و استفاده از روش تلفیقی سیستم اطلاعات مکانی (GIS) و مدل تحلیل شبکه ای (ANP) به منظور مکانیابی بهینه دفن زباله های روستایی با حداقل اثرات سوء زیست محیطی بخش ساربوک پرداخته است. روش کار: پژوهش حاضر برای رسیدن به هدف ذکر شده از روش شناسی بر اساس هدف کاربردی و از ماهیت و روش توصیفی- تحلیلی مبتنی بر تحلیل مقایسه تطبیقی نتایج مدل پرکاربرد تحلیل شبکه ای (ANP) و مدل تحلیل سلسله مراتبی (AHP) است. بر پایه تکمیل پرسشنامه های ماتریس حاصل از مقایسات زوجی است. به طوری که داده ها و اطلاعات پژوهش از دو طریق مطالعات میدانی و در اختیار قرار دادن تعداد ۲۵ نفر از کارشناسان خبره بصورت پرسشنامه ای گردآوری شد. برای تجزیه و تحلیل داده ها از مدل سیستم فضایی ANP به همراه نرم افزارهای ArcGIS، Super Decision استفاده گردید. یافته ها: به طوری کلی نتایج حاصل از مقایسه تطبیقی یافته های پژوهش و مکانیابی دفن زباله های روستایی به منظور جلوگیری از آلودگی در سکونتگاههای روستاهایی محدوده مورد مطالعه نشان داد که مدل ANP و نرم افزار Super Decision از دقت پذیری بالاتری برخوردار بوده است. به طوری که پس از تجزیه و تحلیل لایه اطلاعاتی موثر در مکانیابی محل دفن زباله با مدل مذکور و همپوشانی لایه ها، محدوده مورد مطالعه به چهار پهنه کاملامناسب (چهار سایت) دست یافت. نتیجه گیری: با استفاده مجدد از مدل و با توجه به وابستگیها و ارتباطات درونی بین معیارها و سایت های اصلی؛ سه سایت در قالب سه حوزه همگن و نزدیک به روستاها به ترتیب سایت A (مرکزیت روستای ساربوک)، سایت B(مرکزیت روستای حمیری) و سایت C (مرکزیت روستای دپ) قرار گرفتند.

کلیدواژه ها:

نویسندگان

علی اکبر عنابستانی

استاد گروه جغرافیای انسانی و آمایش، دانشکده علوم زمین، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران. (نویسنده مسئول)

حمدالله سجاسی قیداری

دانشیار گروه جغرافیا، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران.

اسلام رئیسی

کارشناسی ارشد جغرافیا و برنامه ریزی روستایی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران.