سیاست­های عشایری در دوران پهلوی و جمهوری اسلامی

سال انتشار: 1405
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 22

فایل این مقاله در 31 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_TREN-8-2_001

تاریخ نمایه سازی: 22 آبان 1405

چکیده مقاله:

چکیده: در دوره اسلامی، عشایر به نیروی سیاسی و نظامی مهمی تبدیل شدند؛ از همین رو، از دوره صفویه سیاست اسکان و تبعید عشایر با هدف تضعیف آن ها در دستور کار قرار گرفت و این روند در دوران افشاریه تا قاجاریه نیز تداوم یافت. حکومت پهلوی، اما سیاست عشایری نوینی را با اهداف و شیوه های اجرایی متفاوت تدوین کرد. یافته های این پژوهش نشان می دهد که سیاست عشایری حکومت پهلوی با هدف برقراری امنیت، مهندسی اجتماعی و ادغام جمعیت کوچ رو در ساختار یکجانشینی، به امید ایجاد جغرافیای واحد در سرزمین ایران اجرا شد. این سیاست در آغاز با سرکوب نظامی همراه بود، اما در ادامه به شکلی آرام و مستمر، از طریق یکجانشین کردن و تغییر شیوه معیشت عشایر به رمه گردانی و کشاورزی دنبال شد. حکومت جمهوری اسلامی در واکنش به سیاست های دوره پهلوی، در ابتدا عشایر را به کوچ نشینی تشویق کرد؛ اما دیری نپایید که به سبب ناکامی در حل مشکلات پیش روی عشایر و کاهش تمایل آن ها به این شیوه زندگی، سیاست اسکان داوطلبانه را در پیش گرفت. در نهایت، عدم پیگیری بایسته این سیاست نیز منجر به شکل گیری پدیده «اسکان خودخواسته و خودبنیاد» عشایر گردید.

نویسندگان

امین آریان راد

استادیار پژوهشکده علوم انسانی، تهران، ایران

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
  • آتالی، ژاک (۱۳۹۸). انسان خانه به دوش. ترجمه علی اصغر ...
  • آیرونز، ویلیام (۱۳۶۲). کوچ­نشینی به­عنوان راهی برای سازگاری سیاسی: نمونه ...
  • آیین­نامه اجرایی ساماندهی عشایر (۱۳۸۴). فصلنامه عشایری ذخایر انقلاب. ۹ ...
  • احتسابیان، احمد (۱۳۱۸). جغرافیای نظامی ایران. تهران: دانشکده افسری.. ...
  • اعظام قدسی، حسن (۱۳۴۹). خاطرات من، یا روشن شدن تاریخ ...
  • افشار نادری، نادر (۱۳۶۲). اسکان عشایر و آثار اجتماعی و ...
  • اکبری، علی (۱۳۸۲). پیشگفتار. فصلنامه عشایری ذخایر انقلاب. ۷ (۳۷ ...
  • امام خمینی، روح­الله (۱۳۸۹). صحیفه امام. تهران: موسسه تنظیم و ...
  • امان اللهی بهاروند، سکندر (۱۳۶۲). نظام اجتماعی- سیاسی ایل بهاروند ...
  • امان اللهی بهاروند، سکندر (۱۳۶۷). کوچ­نشینی در ایران: پژوهشی درباره ...
  • امان اللهی بهاروند، سکندر (۱۳۷۱). مسائل و مشکلات کوچ­نشینان (عشایر) ...
  • ایوانف، میخائیل سرگی­یویچ (۱۳۸۵). عشایر جنوب (عشایر فارس): قشقایی، خمسه، ...
  • باور، محمود (۱۳۲۴). کوه گیلویه و ایلات آن. گچساران: بی ...
  • بک، لوئیز (۱۳۹۶). قشقایی های ایران. ترجمه حمیدرضا جهاندیده، قم: ...
  • بلوکباشی، علی (۱۳۸۲). جامعه ایلی در ایران. تهران: دفتر پژوهش­های ...
  • بیات، کاوه (۱۳۶۵). شورش عشایری فارس سا­ل­های ۱۳۰۹-۱۳۰۷. تهران: نقره.. ...
  • بیات، کاوه (۱۳۹۱). نهضت غرب. گفتگو، ۲۰ (۶۱)، ۵۳-۷۶. http://noo.rs/hlZHu. ...
  • بیات، کاوه (۱۳۸۹). نبرد سمیرم، انگلیسی­ها ، قشقایی ها و ...
  • پایگاه اطلاع­رسانی ریاست جمهوری (۱۳۹۹). https://www.president.ir/fa/۱۱۴۸۱۰. ...
  • پرهام، باقر (۱۳۶۲). طرح مسئله ایلات و عشایر از دیدگاه ...
  • پرهمت، جهانگیر (۱۳۷۸). مشارکت مردم و مدیریت هماهنگ در کانون ...
  • پور بختیار، غفار (۱۳۸۶ و ۱۳۸۷). رضاشاه و طرح اسکان ...
  • پور بختیار، غفار (۱۳۸۷). جامعه بختیاری و تحولات ایران از ...
  • پهلوی، رضا (۱۳۵۵). رضاشاه کبیر: سفرنامه خوزستان. تهران: مرکز پژوهش ...
  • تاپر، ریچاردل (۱۳۶۲). سازمان اجتماع­های کوچ رو در خاورمیانه. ترجمه ...
  • توکلی، جعفر و ضیاتوانا، محمدحسن (۱۳۸۸). پیامدهای فضایی اسکان عشایر ...
  • کتاب آگاه (۱۳۶۱). مسائل ارضی و دهقانی. تهران: کتاب آگاه.. ...
  • قانون انتخابات مجلس شورای ملی (۱۲۹۰). https://law.parliran.ir/law/fa/Content/_/۱۷۳۴۶۹. ...
  • جشنواره حوزه هنری (۱۳۸۱). گزارش نخستین جشنواره سراسری موسیقی عشایر ...
  • جمعی از نویسندگان (۱۳۴۲). ایرانشهر. تهران: کمیسیون ملی یونسکو در ...
  • جهانبانی، امان الله (۱۳۳۶). عملیات قشون در بلوچستان از مرداد ...
  • حیاتی، داریوش (۱۳۸۵). تحلیلی بر پیامدها و راهکارهای گزیده شده ...
  • خبرگزاری دانشجویان ایران «ایسنا» (۱۳۹۸). https://www.isna.ir/news/۹۸۰۷۱۶۱۲۷۴۷. ...
  • خبرگزاری دانشجویان ایران «ایسنا» (۱۴۰۰). irna.ir/xjHsfk. ...
  • دالوند، حمیدرضا (۱۳۸۸). «تاریخ پژوهش­های فرهنگ مردم و مردم­شناسی (۸): ...
  • https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/۴۸۸۲۶۱ / ...
  • دالوند، حمیدرضا (۱۳۹۰). تاریخ پژوهش­های فرهنگ مردم و مردم­شناسی ایران ...
  • دالوند، حمیدرضا (۱۳۹۱). تاریخ پژوهش­های فرهنگ مردم و مردم­شناسی ایران ...
  • دوراند-گدی، دیوید (۱۴۰۱). وداع با ترکمان ها؟ جایگاه نظامی عشایر ...
  • دیگار، ژان پی­یر (۱۳۶۸). عملکرد ساختار انشعابی و ساختار قدرت ...
  • رحیمی، احمد (۱۳۹۶). «پیامدهای اقتصادی اسکان عشایر در کانون­های توسعه ...
  • رزم آرا، حاج علی (الف۱۳۲۰). جغرافیای نظامی ایران: خوزستان. تهران: ...
  • رزم آرا، حاج علی (ب۱۳۲۰). جغرافیای نظامی ایران: لرستان. تهران: ...
  • رزم آرا، حسینعلی (۱۳۵۵). فرهنگ جغرافیائی ایران (آبادی­ها). تهران: دایره ...
  • رسترپو، الویا (۱۳۵۹). نظری به ایلات ایران و مسئله اسکان. ...
  • رضایی، پژمان (۱۳۹۶). بررسی جایگاه جامعه عشایری در برنامه­های توسعه ...
  • روزنامه اطلاعات (۱۹/۲/۱۳۸۵)، شماره ۲۳۶۲۲.. ...
  • روزنامه اعتماد (۶/۳/۱۳۸۵)، شماره ۱۱۲۳.. ...
  • روزنامه اعتماد (۱۲/۹/۱۳۸۵)، شماره ۲۱۱۸ ...
  • روزنامه ایران (۱۷/۱/۱۴۰۰)، شماره ۷۵۹۶.. ...
  • روزنامه ایران (۱۶/۱۰/۱۳۸۶)، شماره ۳۸۳۰ ...
  • روزنامه ایران (۴/۲/۱۳۹۱)، شماره ۵۰۶۱.. ...
  • روزنامه ایران (۲۸/۱/۱۳۹۲)، شماره ۵۳۴۲.. ...
  • روزنامه ایران (۱۵/۶/۱۳۸۵)، شماره ۶۸۶۹.. ...
  • روزنامه ایران (۱۲/۱۱/۱۳۹۱)، شماره ۵۲۸۸.. ...
  • روزنامه جام جم (۱۸/۲/۱۳۹۲)، شماره ۳۶۸۶ ...
  • روزنامه جام جم (۲۷/۲/۱۳۸۸)، شماره ۲۵۶۱.. ...
  • روزنامه جام جم (۲۹/۶/۱۳۸۹)، شماره ۲۹۴۸.. ...
  • روزنامه جام جم (۱۸/۱۰/۱۳۸۹)، شماره ۳۰۳۷.. ...
  • روزنامه جام جم (۲۳/۱۱/۱۳۹۱)، شماره ۳۶۲۸.. ...
  • روزنامه جام جم (۱/۸/۱۳۹۲)، شماره ۳۸۲۲.. ...
  • روزنامه جام جم (۲۶/۵/۱۳۹۵)، شماره ۴۶۱۶.. ...
  • روزنامه جام جم (۲۹/۱/۱۳۹۸)، شماره ۵۳۶۲.. ...
  • روزنامه جام جم (۲۳/۱/۱۳۹۸)، شماره ۵۳۶۳.. ...
  • روزنامه جام جم (۲۹/۲/۱۴۰۰)، شماره ۵۹۴۱.. ...
  • روزنامه جمهوری اسلامی (۲۳/۹/۱۳۸۵)، شماره ۷۹۴۱.. ...
  • روزنامه دنیای اقتصاد (۲/۷/۱۳۸۵)، شماره ۱۰۶۳ ...
  • روزنامه رسالت (۲۰/۷/۱۳۸۵)، شماره ۵۹۸۶.. ...
  • روزنامه رسالت (۱۵/۱۱/۱۳۸۵)، شماره ۶۰۷۶.. ...
  • روزنامه رسالت (۲۷/۵/۱۳۸۶)، شماره ۶۲۲۲. ...
  • روزنامه رسمی دولت جمهوری اسلامی ایران (۱۳۵۳). http://www.dastour.ir/brows/?lid=۸۷۰۹۴ ...
  • روزنامه رسمی دولت جمهوری اسلامی ایران (۱۳۵۹). http://www.dastour.ir/brows/?lid=۱۰۶۳۳۸. ...
  • روزنامه سرمایه (۱۳/۴/۱۳۸۵)، شماره ۲۱۵ ...
  • روزنامه شرق (۴/۷/۱۴۰۰)، شماره ۱۴۰۶.. ...
  • روزنامه قدس (۱۴/۶/۱۳۸۵)، شماره ۵۳۶۹.. ...
  • روزنامه کیهان (۲۸/۱/۱۳۸۷)، شماره ۱۹۰۶۱.. ...
  • روزنامه کیهان (۵/۶/۱۳۸۷)، شماره ۱۹۱۶۶.. ...
  • روزنامه کیهان (۲۵/۸/۱۳۸۷)، شماره ۱۹۲۳۱.. ...
  • روزنامه کیهان (۳/۹/۱۳۸۷)، شماره ۱۹۲۳۸ ...
  • روزنامه کیهان (۱۰/۵/۱۳۸۹)، شماره ۱۹۷۰۵.. ...
  • روزنامه کیهان (۲/۵/۱۳۹۱)، شماره ۲۰۲۶۳.. ...
  • روزنامه کیهان (۱۱/۱۱/۱۳۹۳)، شماره ۲۰۹۸۳ ...
  • روزنامه کیهان، (۳/۲/۱۳۹۴)، شماره ۲۱۰۴۱.. ...
  • روزنامه کیهان (۲/۳/۱۳۹۴)، شماره ۲۱۰۶۴ ...
  • روزنامه کیهان (۲۲/۴/۱۳۹۴)، شماره ۲۱۱۰۵.. ...
  • روزنامه کیهان (۷/۱۱/۱۳۹۴)، شماره ۲۱۲۶۶.. ...
  • روزنامه کیهان (۱۹/۱/۱۴۰۰)، شماره ۲۲۷۱۷.. ...
  • روزنامه وطن امروز (۱۸/۹/۱۳۹۱)، شماره ۱۰۲۵.. ...
  • روزنامه همشهری (۲۲/۱/۱۳۸۵)، شماره ۳۹۵۷.. ...
  • روزنامه همشهری (۲/۲/۱۳۸۵)، شماره ۳۹۶۵.. ...
  • روزنامه همشهری (۲۳/۲/۱۳۸۵)، شماره ۳۹۸۳.. ...
  • ریاحی، وحید و کریمی، خدیجه (۱۳۹۶). «پیامدهای اقتصادی طرح­های اسکان ...
  • سازمان امور عشایر ایران (۱۴۰۱). https://ashayer.ir/index.aspx?&siteid=۱&pageid=۱۳۵&siteid=۱. ...
  • سردار بهادر بختیاری، جعفرقلی بن علیقلی (۱۳۷۲). خاطرات سردار اسعد ...
  • صفی نژاد، جواد (۱۳۶۸). عشایر مرکزی ایران. تهران: امیرکبیر.. ...
  • ططری، علی (۱۳۸۸). دیروز و امروز: تاریخ­نگاری ایلات و عشایر. ...
  • عزیزی بنی طرف، یوسف (۱۳۷۲). قبایل و عشایر عرب خوزستان. ...
  • غفاری، هیبت الله (۱۳۶۸). ساختارهای اجتماعی عشایر بویر احمد (۶۴ ...
  • فره وشی، بهرام (۱۳۷۹). ایرانویج. تهران: دانشگاه تهران.. ...
  • فیروزان، ت. (۱۳۶۲). درباره ترکیب و سازمان ایلات و عشایر ...
  • قنبری، علی (۱۳۷۱). ضرورت و اهداف کنفرانس بین­المللی عشایر و ...
  • کرمپور، امرالله (۱۳۶۶). زمینه تغییرات و گرایش ها در ایل ...
  • کشاورز صدر، امیر هوشنگ (۱۳۷۲). جنبه­هایی از نظام اقتصادی و ...
  • کیاوند، عزیز (۱۳۸۰). سیاست، حکومت و عشایر. تهران: صنم. ...
  • گزارشی از سازمان امور عشایری ایران: عشایر، ذخایر انقلاب (۱۳۶۸). ...
  • گلچین، مسعود (۱۳۸۶ و ۱۳۸۷). موسسه مطالعات و تحقیقات اجتماعی ...
  • گودرزی، کریم (۱۳۲۷). عشایر ایران. رزم، (۲)، ۴۰-۴۵.. ...
  • مرکز آمار ایران (۱۳۶۷). سرشماری اجتماعی – اقتصادی عشایر کوچنده ...
  • مرکز آمار ایران (۱۳۷۸). سرشماری اجتماعی – اقتصادی عشایر کوچنده ...
  • مرکز آمار ایران (۱۳۸۸). سرشماری اجتماعی – اقتصادی عشایر کوچنده ...
  • مرکز آمار ایران (۱۳۹۹). خلاصه نتایج ثبت پایه جمعیت عشایر ...
  • مستوفی، عبدالله (۱۳۸۴). شرح زندگانی من، یا تاریخ اجتماعی و ...
  • مسعودیان، مهدی (۱۳۹۷). تحقیقات انجام شده در بخش عشایری موسسه ...
  • مشفقی فر، ابراهیم (۱۳۸۶). بررسی اهداف سیاسی- نظامی کوچ و ...
  • ملک زاده، الهام (۱۴۰۱). مدارس عشایری ایران در دوره پهلوی. ...
  • ممتحن­الدوله، مهدی بن رضا قلی (۱۳۵۳). خاطرات ممتحن الدوله. تهران: ...
  • موسسه مطالعات و تحقیقات اجتماعی دانشگاه تهران (۱۳۶۶). منابع و ...
  • موسوی نژاد، ابراهیم (۱۳۷۷). رویکرد جدید در عرضه خدمات به ...
  • میزبان، مهدی (۱۳۸۰). ابعاد تغییر و تحول جامعه عشایری در ...
  • میزبان، مهدی (۱۳۹۶). خلاصه برنامه راهبردی ساماندهی و توسعه عشایر ...
  • نجمی تبریزی، رضا (۱۳۴۲). کلیات جغرافیای ایران: مشتمل بر اوضاع ...
  • وزارت اطلاعات، مرکز بررسی اسناد تاریخی (۱۳۷۸). تغییر لباس و ...
  • وزارت آب و برق، سازمان آب و برق آذربایجان (۱۳۴۶). ...
  • واعظ (شهرستانی)، نفیسه (۱۳۸۸). سیاست عشایری دولت پهلوی اول. تهران: ...
  • هورکاد، برنار (۱۳۶۲). کوچ و اقتصاد شبانی در دامنه­های جنوبی ...
  • Annamoradnejad, R & Sedigheh Lofti (۲۰۱۰). Perspective Demographic Changes of ...
  • Arfa, Hasasn (۱۹۶۴), Under Five Shahs, London: Murray.. ...
  • Bacon, Elizabeth E (۱۹۵۴).Types of Pastoral Nomadism in Central and ...
  • Cronin, S. (۲۰۰۷). Tribal Politics in Iran: Rural Conflict and ...
  • Deplanhol, X (۱۹۶۸), "Geography of Settlement", the Cambridge History of ...
  • Garrod, Captain Oliver (۱۹۴۶), "The nomadic tribes of Persia to‐day", ...
  • Ghirshman, R (۱۹۷۸), Iran, from the Earliest Times to the ...
  • Lambton, Ann K.S. (۱۹۵۳). Landlord and Peasant in Persia: A ...
  • Lambton, Ann K.S. (۱۹۶۹). The Persian Land Reform ۱۹۶۲-۱۹۶۶, London: ...
  • Magee, Lieut. G. F. (۱۹۴۵). The Tribes of Fars, Simla ...
  • Morgan, D (۲۰۱۶). Medieval Persia ۱۰۴۰-۱۷۹۷, New York: Routledge. ...
  • Oberling, Pierre (۱۹۷۴). The Qashqai Nomads of Fars, Paris: Mouton. ...
  • Potts, D. T. (۲۰۱۴). Nomadism in Iran from Antiquity to ...
  • Tapper, Richard (۱۹۹۷), Frontier Nomads of Iran: a Political and ...
  • نمایش کامل مراجع