چیستی شبهه و الگوی قرآن برای پاسخگویی به شبهات
سال انتشار: 1405
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 20
فایل این مقاله در 28 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد
- صدور گواهی نمایه سازی
- من نویسنده این مقاله هستم
استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:
شناسه ملی سند علمی:
JR_CIUN-16-59_004
تاریخ نمایه سازی: 22 آبان 1405
چکیده مقاله:
هدف: هدف پژوهش حاضر، دستیابی به الگو و نظام واره ویژه ای بود که قرآن کریم برای مواجهه و پاسخگویی به شبهات فکری و اعتقادی ارائه کرده است. روش: پژوهش حاضر با روش توصیفی- تحلیلی و با رویکرد اجتهادی- اسنادی، به واکاوی و تحلیل مضمونی آیات مرتبط قرآن کریم و متون تفسیری و علوم قرآنی پرداخته است. یافته ها: مولفه هایی نظیر تشابه، ابهام و پیچیدگی، در ماهیت شبهه نهفته است و «آمیختگی حق و باطل همراه با ناتوانی مخاطب در تمایز آن دو» اصلی ترین خاستگاه تولید شبهه و بسترساز انحراف، ضلالت و کفر در ساحت فردی و اجتماعی است. نظام مواجهه قرآن با شبهات بر دو پایه راهبردهای مبنایی و روشهای اجرایی استوار است. راهبردهای مبنایی با تکیه بر اصول جهان شناختی، انسان شناختی و ارزش شناختی برای پاسخگویی به شبهات، عبارتند از: «توجه به توحید، هدفمندی آفرینش، استواری خلقت بر مبنای حق، برخورداری انسان از فطرت، حق مداری، عدالت ورزی و اخلاص». روشهای اجرایی قرآن در پاسخ به شبهات، ذیل راهکارهای «حکمت، خطابه و جدال احسن»، چنین است: «استدلال، انفسی، تشبیه، تمثیل، بیان تدریجی، پرسش و پاسخ و تحدی». نتیجه گیری: مدل نهایی پژوهش نشان می دهد که قرآن کریم فاقد برخورد انفعالی با شبهات است، بلکه با ارائه یک منظومه منسجم معرفتی، روشی و ارزشی، الگویی جامع و کاربردی برای مصونیت بخشی فکری جوامع و بازشناسی حق از باطل عرضه می کند؛ امری که استخراج ساختاریافته آن، نوآوری پژوهش حاضر به شمار می آید.
کلیدواژه ها:
نویسندگان
محمد اسماعیلی
استادیار گروه معارف اسلامی، دانشگاه فرهنگیان، بوشهر، ایران.
محمد مهدی حاجیلوئی محب
استادیار گروه معارف اسلامی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران.
رضا جمالی
استادیار گروه معارف اسلامی، دانشگاه خلیج فارس، بوشهر، ایران.
مراجع و منابع این مقاله:
لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :