شناسایی عوامل، ملاک ها و نشانگرهای کیفیت تدریس اساتید در آموزش عالی: مرور نظام مند

پیشینه و اهداف: طی چند دهه اخیر نقش کیفیت تدریس در ارتقای کیفیت آموزش عالی افزایش یافته است. از این رو، پژوهش حاضر با هدف شناسایی عوامل، ملاک ها، و نشانگرهای مرتبط با کیفیت تدریس در آموزش عالی شکل گرفت.روش ها : این مطالعه یک مرور نظام مند است که با مدل هفت مرحله ای رایت انجام شد. جستجو در پایگاه های داده داخلی (SID، Magiran و Noormags) و بین المللی (Google Scholar و Scopus) انجام شد. معیارهای ورود شامل مقالات پژوهشی چاپ شده در نشریات معتبر و مرتبط با کیفیت تدریس در آموزش عالی در بازه زمانی ۲۰۱۴-۲۰۲۵ (۱۳۹۰-۱۴۰۴ هجری شمسی) بود. مقالات منتشرشده در مجموعه مقالات همایش ها، یادداشت های سردبیر و مطالعات فاقد روش شناسی روشن از جمله مواردی بودند که بر اساس معیارهای خروج از مرور حذف شدند و در نهایت، ۳۱ مقاله برای تحلیل نهایی انتخاب شدند. برای اعتباربخشی نتایج از تکنیک توافق میان کدگذاران استفاده گردید. داده ها با استفاده از روش تحلیل محتوای کیفی تحلیل شدند.یافته ها: تحلیل مطالعات به شناسایی ۳ عامل اصلی (استاد، دانشگاه و دانشجو)، ۱۲ ملاک و ۶۱ نشانگر منجر شد. تحلیل فراوانی نشان داد که عامل استاد با اختلاف، بیشترین فراوانی را در مطالعات داشت و ملاک مهارت های حرفه ای در حین تدریس پرتکرارترین ملاک بود. عوامل دانشگاه و دانشجو نیز به ترتیب به عنوان دومین و سومین عامل پرتکرار شناسایی شدند.نتیجه گیری: کیفیت تدریس سازه ای چندبعدی است که در ادبیات عمدتا با شایستگی استاد مفهوم پردازی شده است، در حالی که حمایت سازمانی دانشگاه نیز عاملی مهم بوده است. یافته ها شکاف پژوهشی در نقش فعال دانشجو و ضرورت حرکت به سمت رویکردهای یادگیرنده محور را نشان می دهند.

کلیدواژه ها:

کیفیت تدریس ، آموزش عالی ، توسعه حرفه ای اعضای هیئت علمی ، ارزشیابی آموزشی ، شایستگی های تدریس