واکاوی ادراک اساتید دانشگاه فرهنگیان خراسان جنوبی از آموزش مجازی: فرصت ها و چالش ها در تجربه زیسته دوران کرونا

پیشینه و اهداف: آموزش مجازی به عنوان رویکردی نوین در آموزش است که از دوران کرونا در ایران به صورت رسمی وارد چرخه آموزش شد در این دوران تغییر رویه­ها و بسترهای آموزشی تنها راه تداوم آموزش شناخته شد. در این بسترها اساتید مهم­ترین کارگزاران آموزش بودند. اکنون که بیش از دو سال از همه­گیری ویروس کرونا می­گذرد، بررسی ادراکات اساتید در زمینه این رویکرد آموزشی، می­تواند زمینه لازم برای آموزش بهتر مجازی را فراهم آرود. هدف پژوهش حاضر بررسی ادراک اساتید دانشگاه فرهنگیان در زمینه آموزش مجازی بر مبنای تجارب زیسته در دوران کرونا بود.روش ها : رویکرد پژوهش حاضر کیفی و از نظر روش مبتنی بر مطالعات پدیدارنگاری از نوع توصیفی است. جامعه آماری هدف مطالعه در این پژوهش اساتید دانشگاه فرهنگیان استان خراسان جنوبی در پردیس­های شهید باهنر بیرجند، سجاد و مرکز مدرس شهرستان قائنات بودند بر اساس نمونه­گیری موارد مطلوب (هدفمند) ۱۶ نفر از اساتید این دانشگاه در پژوهش شرکت کردند. داده­ها­، از طریق مصاحبه­ نیمه ساختار یافته جمع­آوری شدند. تحلیل داده­ها از طریق فرآیند تحلیل مضمون انجام شد. جهت افزایش اعتبار یافته­های پژوهش حاضر از معیارهای لینکلن و کوبا استفاده شده است.یافته ها: تحلیل ادراکات مشارکت­کنندگان نشان داد اساتید در مواجهه با این رویکرد تدریس دو رفتار پذیرش و مقاومت را از خود نشان دادند و تبعات مثبتی چون تجربیات تازه، آشکارسازی ضعف­ها، تغییر نگرش به آموزش و جذابیت اقتصادی را برای آموزش مجازی برشمردند. همچنین، معتقد بودند چالش­هایی از قبیل افزایش حجم کار، چالش­های فرآیند آموزش، افزایش توقعات، افزایش برخی هزینه­ها، نبود زیرساخت مناسب، چالش فرهنگی، تداخل در نقش­ها و بی برنامگی دانشگاه وجود داشته و راهبردهایی چون فرهنگ­سازی، فراهم آوردن زیرساخت­ها، آموزش ذی نفعان و بازطراحی نظام آموزش عالی می­تواند باعث بهبود رویه­های آموزش در این دوران و رویه­های مشابه آموزشی شود.نتیجه گیری: تحول در رویکرد آموزش مجازی مستلزم تحول در ابعاد فردی، ساختاری و نظارتی آموزش است. در این زمینه، مواردی مانند آموزش مدیران، ایجاد بسترهای لازم در محیط دانشگاه، افزایش سواد رسانه ای دانشجویان و تحول در رویکردهای آموزشی باید مورد توجه قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

آموزش مجازی ، دانشگاه فرهنگیان ، فرصت ها ، چالش ها