تحلیل تکوینی آیه مودت و مراتب ایمان در حکمت متعالیه ملاصدرا

سال انتشار: 1405
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 19

فایل این مقاله در 27 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_ORJ-15-29_007

تاریخ نمایه سازی: 22 آبان 1405

چکیده مقاله:

این پژوهش با روش تحلیل مفهومی و تفسیر فلسفی در چارچوب حکمت متعالیه نشان می دهد که ایمان در منظومه ی فکری ملاصدرا حقیقتی تشکیکی و وجودی است. مراتب پنج گانه ی ایمان، شامل ایمان زبانی، تقلیدی، استدلالی، عقلی و کشفی، با سطوح متناظری از مودت پیوندی تکوینی و ساختاری دارند. یافته های تحقیق آشکار می سازد که سیر تحول نفس در حرکت جوهری خود، به گونه ای ضروری و قهری، کیفیت و عمق مودت نسبت به اهل بیت (علیهم السلام) را تعیین می کند. به عبارت دیگر، هرچه نفس در مراتب شناخت وجودی خود تعالی یابد، مودت وی به انسان کامل، ژرف تر و ناب تر می گردد. این تناظر نظام مند، آیه ی مودت را از محدوده ی توصیه ی صرفا اخلاقی فراتر برده و آن را به بیانی از یک قانون هستی شناختی در نسبت سنجی وجود متکامل انسان با غایت کمالی خویش تبدیل می نماید. در این چارچوب، مودت نه احساسی عارضی، بلکه جلوه ی عینی و تجلی باطنی ایمان حقیقی است. بنابراین، شدت و کیفیت مودت، شاخصی مستقیم از مرتبه ی وجودی نفس مومن و میزان قرب او به حقیقت ولایت به شمار می آید. این تحلیل، خوانشی فلسفی و ژرف نگر از آیه ی مودت ارائه می دهد که افقی تازه در فهم نسبت انسان با اهل بیت(ع) می گشاید.

کلیدواژه ها:

مراتب ایمان ، محبت ، ملاصدرا ، اهل بیت (علیهم السلام) ، آیه مودت

نویسندگان

منا تکاورنژاد

گروه آموزش معارف اسلامی، دانشگاه فرهنگیان،تهران، ایران.