بررسی جایگاه آموزه های دینی در نظام سازی فلسفی صدرایی و سنت مشایی

سال انتشار: 1405
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 25

فایل این مقاله در 31 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_ORJ-15-29_011

تاریخ نمایه سازی: 22 آبان 1405

چکیده مقاله:

در سنت فلسفه اسلامی، نسبت میان عقل و دین همواره از بنیادی ترین مسائل معرفتی به شمار رفته است. فیلسوفان مسلمان در تلاش بوده اند شیوه ای برای هم زیستی عقلانیت فلسفی و وحی دینی ارائه دهند. مسئله پژوهش حاضر این است که آیا دین در منظومه فلسفی کندی، فارابی، ابن سینا و ملاصدرا جایگاهی ثابت و پایدار داشته یا دستخوش نوسان و پراکندگی بوده است. این مطالعه با رویکردی توصیفی تحلیلی، به بررسی سیر تحول جایگاه معرفتی شریعت در اندیشه این چهار فیلسوف می پردازد؛ فیلسوفانی که نقش تعیین کننده ای در صورت بندی و تحول نسبت عقل و دین ایفا کرده اند. یافته های تحقیق نشان می دهد که دین در اندیشه چهار فیلسوف دارای جایگاهی ثابت نبوده، بلکه بسته به چارچوب نظری و مسئله مورد بحث، گاه در مقام مرجع و تعیین کننده و گاه در جایگاهی تابع و تحلیل پذیر ظاهر شده است. حضور گزاره های دینی در افق فلسفی این فیلسوفان به گونه ای مسئله محور و در نسبت با ساختارهای معرفتی هر نظام فلسفی شکل گرفته و از منظر معرفت شناختی بر سیالیت و تحول پذیری جایگاه دین دلالت دارد. بنابراین، جایگاه معرفتی شریعت در سنت فلسفی آنان را می توان به صورت «نوسان معرفتی» و «پراکندگی کارکردی» تبیین کرد.

نویسندگان

هانیه کوهی حاجی ابادی

استادیار گروه معارف اسلامی ، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه هرمزگان، بندرعباس، ایران.

محمد بنیانی

دانشیار دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران