جایگاه راهبرد گردن زنی در تحولات نوین سیاست بین الملل

در تحولات نوین سیاست بین الملل، افزایش هزینه های جنگ های کلاسیک، ناکارآمدی ابزارهای دیپلماتیک و بروز تهدیدات نوظهور، دولت ها را به سوی بهره گیری از راهبردهای جایگزین، سوق داده است. در این میان، «راهبرد گردن زنی» به عنوان راهبردی، جهت حذف هدفمند رهبران سیاسی و نظامی، به یکی از مهم ترین ابزارهای اعمال قدرت و دیپلماسی اجبارآمیز تبدیل شده است. مسئله اصلی این پژوهش، تبیین چرایی ترجیح راهبرد گردن زنی بر جنگ های متعارف در سیاست بین الملل معاصر است. هدف پژوهش، تحلیل جایگاه، منطق و پیامدهای این راهبرد در چارچوب نظریه انتخاب عقلانی می باشد. پرسش اصلی تحقیق آن است که راهبرد گردن زنی چیست و چرا دولت ها در تحولات نوین بین المللی آن را به جنگ های کلاسیک ترجیح می دهند؟ فرضیه پژوهش نیز بر این مبنا استوار است که دولت ها بر اساس نظریه انتخاب عقلانی هزینه-فایده و برای اجتناب از هزینه های گسترده جنگ های فرسایشی، حذف راس هرم قدرت را موثرترین ابزار برای تغییر رفتار رقیب تلقی می کنند. یافته های تحقیق نشان می دهد که موفقیت راهبرد گردن زنی بیش از توان عملیاتی، به ساختار سازمانی بازیگر هدف وابسته است؛ به گونه ای که نظام های سلسله مراتبی آسیب پذیرتر بوده، اما ساختارهای شبکه ای از ظرفیت بیشتری برای تداوم مقاومت برخوردارند.

کلیدواژه ها:

راهبرد گردن زنی ، سیاست بین الملل ، سیاست خارجی ، انتخاب عقلانی ، روابط بین الملل