بازخوانی نقش سیاسی-اجتماعی شیخ صفی الدین اردبیلی در عصر ایلخانان نظر به فلسفه حقیقت گویی (پاریاستس) فوکو

سال انتشار: 1405
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 28

فایل این مقاله در 26 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_JPURD-4-7_004

تاریخ نمایه سازی: 22 آبان 1405

چکیده مقاله:

در تاریخ نگاری عصر ایلخانی، رابطه تصوف و قدرت سیاسی غالبا در دوگانه «انزوای عارفانه» یا «هم دستی تشکیلاتی» تقلیل یافته است. این پژوهش برخلاف مطالعات پیشین که تصوف را در چارچوب انزوای سیاسی یا هم دستی با قدرت دیده اند، نشان می دهد مشایخ طریقت با سه سازوکار «اعراض نمادین از دربار»، «نصح خیرخواهانه» و «نقد عریان قدرت» به مثابه سوژه های پارسیاستس عمل می کردند. مقاله حاضر با روش تحلیل تاریخی‑گفتمانی و با تکیه بر منابع دست اولی چون «صفوه الصفا» و «جامع التواریخ»، به کاربست مفهوم «پارسیا» در اندیشه متاخر میشل فوکو پرداخته است. نوآوری مقاله در صورت بندی «پارسیای معنوی» به عنوان الگویی بومی از حقیقت گویی انتقادی است که در غیاب نهادهای مدنی کلاسیک، خلا ناشی از خودکامگی ایلخانی را پر می کرده است. همچنین نشان می دهد که «کرامات و انفاس مبارک» در اپیستمه آن عصر، نه ناقض پارسیا، بلکه شرط امکان آن برای مصونیت و اثرگذاری بوده است. نتیجه آنکه مشایخ طریقت در عصر فترت مغولی، نه منزوی و نه هم دست، بلکه نیرویی نقاد و واسطه گر اخلاقی بودند که با تکیه بر سرمایه معنوی و همگونگی گفتار و کردار، هندسه قدرت را به نفع عدالت و کاهش خشونت بازتعریف کردند.

کلیدواژه ها:

ایلخانان ، تصوف ، قدرت معنوی ، شیخ صفی الدین اردبیلی ، میشل فوکو ، پارسیا.

نویسندگان

ولی محمد احمدوند

استادیار گروه جامعه شناسی و رسانه، دانشگاه ادیان و مذاهب، قم، ایران

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
  • ابن بزاز، درویش توکلی بن اسماعیل. ۱۳۲۹. اساس المواهب السنیه ...
  • ابن بطوطه، محمد بن عبدالله. ۱۳۳۷. رحله ابن بطوطه (تحفه ...
  • احمدوند، ولی محمد. ۱۳۹۸. «ولایت در گفتمان تصوف عصر ایلخانی». ...
  • احمدوند، ولی محمد. ۱۳۹۹. تصوف و قدرت سیاسی. تهران: تاریخ ...
  • القاشانی، ابوالقاسم عبدالله بن محمد. ۱۳۴۸. تاریخ اولجایتو. به کوشش ...
  • باستانی پاریزی، محمدابراهیم. ۱۳۹۰. تاریخ شاهی قراختاییان کرمان. تهران: علم ...
  • بیانی، شیرین. ۱۳۸۱. دین و دولت در ایران عهد مغول. ...
  • پیلو، پل. ۱۳۸۲. تاریخ سری مغولان. ترجمه شیرین بیانی. ویراست ...
  • حافظ ابرو، عبدالله بن لطف الله بن عبدالرشید. ۱۳۵۰. ذیل ...
  • سمنانی، علاءالدوله احمد بن محمد. ۱۳۷۹. چهل مجلس. تصحیح عبدالرفیع ...
  • سیفی هروی، سیف بن محمد. ۱۳۶۲. تاریخ نامه هرات. به ...
  • طباطبایی، سیدجواد. ۱۳۷۳. زوال اندیشه سیاسی در ایران. تهران: کویر ...
  • فضل الله همدانی، رشیدالدین. ۱۹۵۷. جامع التواریخ (از هولاکو تا ...
  • فوکو، میشل. ۱۳۸۹. دانش و قدرت. ترجمه محمد ضیمران. ویراست ...
  • فوکو، میشل. ۱۳۹۰. گفتمان و حقیقت. ترجمه علی فردوسی. تهران: ...
  • کارپن، پلان. ۱۳۶۳. سفرنامه پلان کارپن. ترجمه ولی الله شادان. ...
  • گولپینارلی، عبدالباقی. ۱۳۶۳. مولانا جلال الدین. ترجمه توفیق سبحانی. تهران: ...
  • مرتضوی، منوچهر. ۱۳۹۷. مسائل عصر ایلخانی. تهران: بنیاد موقوفات دکتر ...
  • مفتاح، الهامه. ۱۳۸۱. «شامان گرایی و دین مغولان».فصلنامه فرهنگ، ش ...
  • نگهی، مرجان. ۱۳۸۵. «یاسا و اثر آن بر نظام حقوقی ...
  • همدانی، رشیدالدین فضل الله. ۱۳۳۸. جامع التواریخ. تصحیح بهمن کریمی. ...
  • همدانی، رشیدالدین فضل الله. ۱۹۴۵. مکاتبات رشیدی. به اهتمام محمد ...
  • Eshaghi, Peyman. ۲۰۱۶. “Quietness Beyond Political Power: Politics of Taking ...
  • Seddighi, Mohammad. ۲۰۲۵. “Object Between Icon and Word: A Study ...
  • Segev, Elad. ۲۰۱۹. “Volume and Control: The Transition from Information ...
  • نمایش کامل مراجع