خوانشی شناختی از کارکردهای معرفتی ساختارهای فرمال در فقرنامه ها: مطالعه ای تطبیقی در متون تعلیمی مانوی، کرامی و صوفیه
سال انتشار: 1405
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 29
فایل این مقاله در 34 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد
- صدور گواهی نمایه سازی
- من نویسنده این مقاله هستم
استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:
شناسه ملی سند علمی:
JR_JPURD-4-7_009
تاریخ نمایه سازی: 22 آبان 1405
چکیده مقاله:
این پژوهش با رویکرد معرفت شناسی شناختی به بررسی ساختارهای فرمال در فقرنامه ها و متون تعلیمی سه سنت مانوی، کرامی و صوفیه می پردازد و استدلال می کند که الگوهایی چون پرسش وپاسخ، سازمان دهی عددی، حرکت از اجمال به تفصیل، به مثابه ابزارهای شناختی عمل کرده اند که انتقال، تثبیت و کنترل معرفت دینی را ممکن ساخته اند. تحلیل تطبیقی بر اساس نظریه های بار شناختی، حافظه کاری، شناخت توزیع شده و معرفت شناسی قدرت آشکار می سازد که این ساختارها با کاهش بار شناختی، تسهیل یادسپاری، استانداردسازی آموزه ها و محدودسازی دامنه تاویل، هم زمان کارکردهای آموزشی و اجتماعی داشته اند. یافته ها نشان می دهد که فقرنامه ها نه صرفا متونی آموزشی، بلکه نظام هایی معرفتی بوده اند که حافظه فردی و جمعی را سامان داده و اقتدار تفسیری را تثبیت کرده اند. شباهت های ساختاری میان سه سنت، پرسش هایی درباره منشا این فرم ها برمی انگیزد که تنها با پژوهش های تاریخی و نسخه پژوهانه گسترده تر قابل پاسخ است. این مطالعه ضمن ارائه چارچوبی شناختی برای فهم کارکردهای فرم در متون دینی، بر ضرورت توجه به نقش فعال ساختارهای صوری در تاریخ اندیشه دینی تاکید می کند.
کلیدواژه ها:
نویسندگان
رضا تقی زاده نائینی
دانشجوی دکتری تصوف و عرفان اسلامی، دانشگاه ادیان و مذاهب، قم، ایران
امیر جوان آراسته
استادیار گروه عرفان اسلامی، دانشگاه ادیان و مذاهب، قم، ایران
مراجع و منابع این مقاله:
لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :