تاثیر دورهای مختلف آبیاری قطره ای نواری بر بهره وری آب هیبریدهای مختلف ذرت (مطالعه موردی؛ اقلیم جنوب خوزستان)

در شرایط کم آبی برای تولید علوفه، انتخاب هیبریدهای مناسب ذرت همراه با مدیریت های آبیاری در راستای ارتقاء بهره وری آب بسیار پراهمیت است. براین اساس، پژوهش حاضر به صورت آزمایش کرت های خرد شده نواری در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با سه تکرار در مزرعه آزمایشی ایستگاه تحقیقاتی اهواز در سال زراعی ۱۳۹۸-۱۳۹۷ انجام شد. عامل اصلی، دور آبیاری در سه سطح دو، سه و چهار روزه و عامل فرعی، هیبریدهای ذرت ۷۰۴، ۶۱۱ و مبین بودند. نتایج نشان داد که دور چهار روزه نسبت به دورهای دو و سه روزه به ترتیب سبب کاهش ۴/۳۲% و ۷/۳۸% در عملکرد اندام های هوایی و بلال شد. از مقایسه میانگین برهم کنش تیمارهای دور آبیاری و هیبرید مشخص شد که بیشترین بهره وری آب به میزان ۲۷/۱کیلوگرم بر مترمکعب در هیبرید ۷۰۴ با دور سه روزه بدست آمد. در بررسی اثر سطوح آبیاری، به سبب ارتقا بهره وری آب در دور سه روزه، به میزان ۱۵% و ۶۳% به ترتیب نسبت به دورهای دو و چهار روزه، این دور آبیاری قابل توصیه است. همچنین هیبرید های ۷۰۴ و مبین با عملکرد بلال بیشتر به میزان تقریبا ۱۶% نسبت به سینگل کراس ۶۱۱ ، قابل توصیه و ترویج هستند. پایش شوری خاک نشان داد که دور آبیاری دو و سه روزه، شوری را در تمامی نیمرخ های خاک به طور متوسط ۴۶% و ۳۷ % نسبت به قبل از کاشت، کاهش داده است. اما در دور چهار روزه، هرچند در لایه سطحی خاک، میزان شوری ۲۷% تقلیل پیدا کرده، اما به دلیل تجمع املاح در لایه های پایین تر خاک، میزان شوری به میزان ۱۵% در لایه ۵۰-۲۵ سانتی متری و ۲۰ % برای لایه ۷۵-۵۰ سانتی متری، افزایش را نشان داد. نتایج این تحقیق بیان می کند که برای مقابله با تجمع نمک، نیاز به آبشویی متناوب در طی فصل و خروج املاح از خاک توسط زهکش های زیرزمینی را می طلبد.

کلیدواژه ها:

شوری آب و خاک ، بهره وری آب ، کشاورزی پایدار و آبیاری نوین