زیبایی شناسی بیانگری در موسیقی غرب و موسیقی ایرانی: بررسی تطبیقی مفهوم اکسپرسیون با حالت های درونی و برونی

سال انتشار: 1405
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 28

فایل این مقاله در 29 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_ISLART-23-63_003

تاریخ نمایه سازی: 22 آبان 1405

چکیده مقاله:

پژوهش حاضر با هدف بررسی تطبیقی مفهوم بیانگری در موسیقی کلاسیک غرب و «بیان حال» در موسیقی دستگاهی ایران و تبیین امکان بهره گیری از این مقایسه برای صورت بندی چارچوبی بومی در ثبت مولفه های بیانی اجرا انجام شده است. در این پژوهش، آرای زیبایی شناختی هنر اسلامی، به ویژه نسبت میان صورت و معنا، ظاهر و باطن و تجربه درونی اثر هنری، به عنوان چارچوب نظری برای تفسیر ویژگی های بیان موسیقایی ایرانی در نظر گرفته شده است. پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر رویکرد کیفی است و با روش توصیفی تحلیلی و تطبیقی انجام شده است. داده ها از طریق مطالعه منابع نظری و موسیقی شناختی، بررسی نمونه هایی از رپرتوار موسیقی دستگاهی و شیوه های اجرایی و مصاحبه با ۱۲ نوازنده و مدرس موسیقی ایرانی گردآوری و به روش تحلیل کیفی بررسی شده اند. یافته ها نشان می دهد که در موسیقی غرب، بخش مهمی از کیفیت های بیانی از طریق نشانه هایی چون دینامیک، آگوگیک و آرتیکولاسیون ثبت می شود، درحالی که در موسیقی ایرانی، بیان حال بیش از آنکه به نظامی ثابت از علائم مکتوب وابسته باشد، در تعامل میان ساختار مدال، بداهه پردازی، تجربه اجرایی و تصمیم های لحظه ای مجری تحقق می یابد. نتیجه پژوهش نشان می دهد که الگوی دولایه «قصد» و «اجرا» می تواند ضمن حفظ ماهیت سیال و بداهه محور موسیقی ایرانی، امکان ثبت، تحلیل، آموزش و مستندسازی دقیق تر مولفه های بیانی را فراهم سازد.اهداف پژوهش:۱. تبیین و مقایسه مبانی بیانگری در موسیقی کلاسیک غرب و بیان حال در موسیقی دستگاهی ایران با تاکید بر نسبت میان صورت، معنا و تجربه درونی در آرای زیبایی شناختی هنر اسلامی.۲. شناسایی ظرفیت ها و کاستی های نظام های موجود ثبت بیان موسیقایی و ارائه چارچوبی بومی برای ثبت مولفه های بیانی موسیقی ایرانی با حفظ ویژگی های بداهه پردازانه و اجرایی آن.سوالات پژوهش۱. بیانگری در موسیقی کلاسیک غرب و «بیان حال» در موسیقی دستگاهی ایران، با توجه به آرای زیبایی شناختی هنر اسلامی، از حیث رابطه میان کیفیت درونی و صورت اجرایی چه وجوه اشتراک و افتراقی دارند؟۲. چگونه می توان چارچوبی بومی برای ثبت مولفه های بیانی موسیقی دستگاهی ایران طراحی کرد که ضمن بهره گیری از دستاوردهای موسیقی غرب، ماهیت سیال و بداهه پردازانه آن را حفظ کند؟

نویسندگان

فرهاد جوکار

دانشجوی دکتری پژوهش هنر، دانشگاه پردیس بین الملل کیش، دانشگاه تهران، تهران، ایران

علی خاکسار

استادیار گروه مطالعات عالی هنر، دانشکده هنرهای تجسمی، دانشکدگان هنرهای زیبا، دانشگاه تهران، ایران.

مریم قرسو

استادیار گروه موسیقی، دانشکده هنرهای زیبا، دانشگاه تهران، تهران، ایران

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
  • امیرپور امرایی، رهام، دادفر، پدرام، دادخواه، پژمان، و شاهرودی، فاطمه. ...
  • اسپاهیچ، معمر، فهیمی فر، علی اصغر، و خدا رحمی، محمدفرید. ...
  • بنی عامریان، رضا، معتمدی، مسعود، و مرادی، سیاوش. (۱۴۰۴). بررسی ...
  • حاتمی گوربندی، دادخدا، و احمدی، حکیم. (۱۴۰۲). اثر موسیقی بر ...
  • خالقی، روح الله.(۱۳۳۳). سرگذشت موسیقی ایران (جلد ۱). تهران: شرکت ...
  • Abedinifard, M. (۲۰۲۵). “What sāz did we go to war ...
  • Abraham, O., & von Hornbostel, E. M. (۱۹۰۹). Vorschläge für ...
  • Almeida, A., Wolfe, J., Schubert, E., Li, W., & Smith, ...
  • Anderson, C. J., Ling, J., & Schutz, M. (۲۰۲۶). Beyond ...
  • Di Stefano, N., Lo Presti, D., Raiano, L., Massaroni, C., ...
  • Gould, E. (۲۰۱۱). Behind bars: The definitive guide to music ...
  • Juslin, P. N. (۲۰۱۳). What does music express? Basic emotions ...
  • Juslin, P. N., & Sloboda, J. A. (Eds.). (۲۰۰۱). Music ...
  • Kanani, M., O’Leary, S., & McDermott, J. (۲۰۲۵). Radif Corpus: ...
  • Mirbagheri Fard, S. A. A., & Reisi, E. (۲۰۲۳). The ...
  • Nasr, S. H. (۱۹۸۷). Islamic art and spirituality. State University ...
  • Read, G. (۱۹۷۹). Music notation: A manual of modern practice ...
  • Sanayei, S. (۲۰۲۳). The concept of melodic progression (Seyir) in ...
  • Scherer, K. R. (۱۹۹۵). Expression of emotion in voice and ...
  • Schuiling, F., & Payne, E. (۲۰۲۲). Introduction: Notation and/as material ...
  • Seeger, C. (۱۹۵۸). Prescriptive and descriptive music-writing. The Musical Quarterly, ...
  • van der Heijden, F. (۲۰۱۸). Notation as material culture. Early ...
  • نمایش کامل مراجع