تاثیر کلیشه های اجتماعی بر تفسیر کاربردشناختی عبارت های عددی در زبان فارسی برپایه زبان شناسی فرهنگی

هدف پژوهش حاضر بررسی نقش و کارکرد عبارت های عددی در گفتار روزمره زبان فارسی در چارچوب نظری زبان شناسی فرهنگی و با تمرکز بر طرحواره های فرهنگی است. برخلاف نگاه سنتی به عدد به عنوان ابزاری برای کمی سازی، این پژوهش نشان می دهد که اعداد در تعامل های زبانی روزمره، نقشی معناشناختی، استعاری و فرهنگی به اجرا درمی آورند. مبنای نظری تحلیل ها، رویکرد زبان شناسی فرهنگی و شناختی است که بر سازکارهای مفهومی-شناختی مشترک در یک جامعه زبانی تاکید دارد. ماهیت روش شناختی این پژوهش کیفی، توصیفی-تحلیلی بوده و داده ها ازطریق مصاحبه و ثبت گفتار طبیعی گویشوران فارسی زبان (بازه سنی ۱۸-۵۰) به تعداد ۳۱ نمونه گردآوری و مورد تحلیل و بررسی قرار گرفتند. یافته ها نشان داد که اعداد در بافت هایی همچون خانه، مدرسه، فضای شهری و مجازی، بازتاب دهنده طرحواره هایی فرهنگی همچون «طرحواره جنسیتی»، «طرحواره عاطفی»، «طرحواره قدرت نهادی»، طرحواره تجربه زیسته روستایی/شهری-دیجیتالی»، «طرحواره رقابت تحصیلی»، «طرحواره بی توجهی به خواست فرد» و مانند آن هستند. این یافته ها نشان داد که عدد، به مثابه نشانگری فرهنگی-شناختی، در انتقال معناهای پنهان اجتماعی، عاطفی و انتقادی در زبان فارسی ایفای نقش می کند.

کلیدواژه ها:

زبان شناسی فرهنگی ، طرحواره فرهنگی ، معناشناسی کاربردی ، اعداد ، گفتار فارسی