تحلیل تاریخی و انتقادی جایگاه میرزا موسی جواهری بغدادی در گسترش آیین بهائی (بر پایه اسناد نویافته و منتشرنشده)
محل انتشار: مجله تاریخ اسلام و ایران، دوره: 35، شماره: 68
سال انتشار: 1404
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 35
فایل این مقاله در 37 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد
- صدور گواهی نمایه سازی
- من نویسنده این مقاله هستم
استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:
شناسه ملی سند علمی:
JR_HII-35-68_006
تاریخ نمایه سازی: 21 آبان 1405
چکیده مقاله:
یکی از عوامل مهم گسترش دعوت بهاءالله پس از تبعید به بغداد علی رغم تنگناهای مذهبی و سیاسی، حمایت های مالی میرزا موسی جواهری تاجر ثروتمند ایرانی مقیم بغداد بود. پژوهش حاضر با تکیه بر منابع تاریخی و اسناد نویافته و منتشرنشده کوشیده است تصویری متفاوت و معنادار از روایت های رایج درباره این شخصیت و جایگاه او در گسترش آیین بهائی در بغداد ارائه دهد. یافته های پژوهش با روش مطالعات تاریخی متکی بر توصیف و تحلیل، نشان می دهد که نقش وی در گسترش آیین بهائی، فراتر از تصویرهای ساده انگارانه و بعضا ایدئولوژیک موجود در منابع متاخر بوده و می بایست آن را در چارچوب شبکه های کنشگری دینی، مناسبات قدرت و منازعات گفتمانی عصر قاجار تحلیل کرد. در این مقاله با نقد روایت های مسلط و تطبیق آنها با داده های اسنادی نویافته، به بازاندیشی در نحوه شکل گیری و ترویج آیین بهائی در بغداد پرداخته شده و نشان داده شده است که فهم دقیق این فرایند، مستلزم فاصله گیری از خوانش های درون دینی و توجه به زمینه های تاریخی، اجتماعی و فکری زمانه است. بر این اساس، می توان استدلال کرد که ثروت هنگفت میرزا موسی جواهری یکی از بنیادهای اصلی پیشرفت بهاءالله و غلبه او بر صبح ازل و در نتیجه، برتری بهائیان بر ازلیان و به حاشیه راندن آنان در مسیر پیشبرد آیین باب بود.
کلیدواژه ها:
نویسندگان
سید مقداد نبوی رضوی
دانشجوی دکتری تاریخ اسلام، گروه تاریخ دانشکده علوم انسانی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.
فاطمه جان احمدی
استاد گروه تاریخ دانشکده علوم انسانی دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران
مراجع و منابع این مقاله:
لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :