بررسی روند تغییرات در نگرش اجتماعی زائران ایرانی اربعین حسینی: بررسی موردی از ۱۴۰۱ تا ۱۴۰۴

سال انتشار: 1405
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 31

فایل این مقاله در 21 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_JHIC-59-1_011

تاریخ نمایه سازی: 21 آبان 1405

چکیده مقاله:

امروزه پیاده روی اربعین بزرگ ترین اجتماع سالانه مذهبی در جهان به شمار می رود و پژوهشهای گوناگون به بررسی ابعاد مختلف آن پرداخته اند، اما تاکنون مطالعه ای با تمرکز بر «روند تغییرات زمانی در نگرش اجتماعی زائران» صورت نگرفته است. پژوهش حاضر با روش پیمایشی و رویکرد کمی-آماری، با هدف بررسی روند تغییرات جمعیت شناختی و نگرش های اجتماعی- اعتقادی زائران ایرانی اربعین در بازه زمانی چهارساله ۱۴۰۱ تا ۱۴۰۴ انجام شده است. جامعه آماری این پژوهش، زائران ایرانی شرکت کننده در پیاده روی اربعین در دوره زمانی مذکور هستند. حجم نمونه براساس فرمول کوکران به ترتیب ۱۵۰۰، ۲۱۵۰، ۲۲۵۰ و ۱۹۰۰ نفر تعیین و به روش نمونهگیری در دسترس، در شهر کربلا طی ۱۰ روز منتهی به اربعین گردآوری شد. ابزار گردآوری داده ها، پرسشنامه محقق ساخته (در بستر نرم افزار) بوده است که داده ها با استفاده از روش های توصیفی، تحلیل روند و جداول متقاطع مورد تحلیل قرار گرفتند. یافتهها نشان میدهد ساختار سنی زائران جوانتر شده و نرخ زائران مجرد افزایش و «اربعین اولی ها» کاهش یافتهاند. مهم ترین آسیب رفتاری در تمامی سال های مورد بررسی، اسراف در مصرف بوده است. طی سالهای مورد بررسی، میزان موافقت با جدایی دین از سیاست افزایش یافته است؛ درعینحال، با افزایش دفعات تشرف، نسبت موافقت با اسلام سیاسی و تقلید کامل از مراجع نیز رو به افزایش است. افزون بر این، مخالفان اسلام سیاسی، سطح بالاتری از عدم تقلید کامل را نشان داده اند. درمجموع، آنچه در اربعین درحال رخ دادن است، افزایش حضور جوانان با تفاوت های نگرشی در حوزه های دین، سیاست و مرجعیت است. مدیریت این پدیده نیازمند راهبردی دووجهی، شامل هدایت تحولات نگرشی نسل جدید و تقویت زیرساخت های تربیتی تدریجی است.

نویسندگان

ناصر باقری مقدم

دانشیار گروه سیاست فناوری و نوآوری، موسسه تحقیقات سیاست علمی کشور، تهران، ایران.

امیر حاج سلمانی

شورای عالی انقلاب فرهنگی دانش آموخته دکتری، گروه آمار، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :