بررسی تاثیر محیط کشت، منبع آهن (Fe-EDHHA) و کاربرد سامانه کشت بیوراکتوری در ریزازدیادی پایه رویشی CAB ۱۱E

پایه رویشی CAB ۱۱E یکی از پایه های گیلاس و آلبالو است که به­تازگی وارد کشور شده است. هدف این پژوهش بهینه سازی مراحل ریزازدیادی این پایه بود. در مرحله شاخه زایی، گیاهچه های عاری از ویروس CAB ۱۱E در قالب آزمایش فاکتوریل بر پایه طرح کامل تصادفی با سه محیط کشت پایهMS ، WPM و DKW و نیز چهار ترکیب هورمونی شامل ۵/۰، ۱ و ۲ میلی گرم بر لیتر BA و ترکیب ۱ میلی گرم بر لیترBA  و ۱/۰ میلی گرم بر لیتر IBA کشت داده شدند. نتایج نشان دادند محیط کشت MS حاوی ۱ میلی گرم بر لیتر BA و ۱/۰ میلی گرم بر لیتر IBA با ضریب شاخه زایی ۴/۴ و میانگین رشد طولی ۵۷/۳ سانتی متر، بهترین تیمار این مرحله بود. در مرحله بعد، به منظور بررسی اثر بیوراکتور بر شاخه زایی، گیاهچه ها در بهترین محیط کشت مرحله قبل، به صورت کشت مایع در بیوراکتور پرورش داده شدند. نتایج این مرحله نشان داد که میانگین ضریب شاخه زایی در سیستم بیوراکتور به ۵/۱۴ افزایش یافت. برای ریشه زایی، گیاهچه ها در محیط کشت پایه MS با منابع مختلف آهن، غلظت کامل و نصف عناصر درشت مغذی و غلظت های متفاوت IBA کشت شدند. استفاده از محیط کشت MS حاوی کلات آهن(III) اتیلن دی آمین-N,N′-بیس(۲-هیدروکسی فنیل استیک اسید) (Fe-EDDHA)، نصف غلظت عناصر درشت مغذی و ۱/۰ میلی گرم بر لیتر IBA منجر به ریشه زایی ۹۷ درصدی گیاهچه ها شد. این نتایج نشان می دهد که استفاده از سیستم بیوراکتور در کنار بهینه سازی ترکیب محیط کشت و منبع آهن، می تواند روشی کارآمد برای ریزازدیادی پایه CAB ۱۱E باشد.

کلیدواژه ها:

آلبالو ، پایه رویشی ، گیلاس ، Fe-EDDHA