نوواقع گرایی: از تبیین تا تجویز
سال انتشار: 1405
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 35
فایل این مقاله در 23 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد
- صدور گواهی نمایه سازی
- من نویسنده این مقاله هستم
استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:
شناسه ملی سند علمی:
JR_SCJPO-18-3_001
تاریخ نمایه سازی: 21 آبان 1405
چکیده مقاله:
مقدمه و اهداف:حدودا شش دهه ازظهور نوواقع گرایی/واقع گرایی ساختاری در رشته روابط بین الملل می گذرد و همواره شاهد مداخلات تجویزی نوواقع گرایان علم گرا در مناظرات مربوط به سیاست خارجی در کل و سیاست خارجی ایالات متحد به طور خاص بوده ایم. از آنجا که برخی از منتقدان نوواقع گرایی ملاحظات تجویزی نوواقع گرایی را در تضاد با علمی بودن و/یا ساختارگرا بودن آن می دانند و تاکنون بحثی مستوفا و مستقل در این مناظره در برابر آن مطرح نشده، این مقاله نشان می دهد که انتقادات مزبور بر اساس مبانی فرانظری نوواقع گرایی موجه نیستند. در پاسخ به این پرسش که چگونه مبانی فرانظری نوواقع گرایی این تجویزها را به عنوان نوعی رویکرد هنجاری توجیه می کند، استدلال اصلی مقاله آن است که رویکرد علمی و ساختارگرایی در چارچوب فلسفه علوم اجتماعی مغایرتی با تجویزگرایی نوواقع گرایی به عنوان یک نظریه علمی تبیینی کلان ندارد. روش: در توضیح مبانی فرانظری تجویزگرایی متون مرتبط با فلسفه علوم اجتماعی و برای نشان دادن چگونگی رسیدن نوواقع گرایان به تجویز، متون مرتبط با روش تحلیل متن مورد بررسی و تفسیر قرار گرفتند. یافته ها: یافته مهم بر اساس متون معتبر فلسفه علوم اجتماعی عدم تباین علم و ساختارگرایی با تجویزگرایی است. تحلیل متون نوواقع گرایان بنام نیز نشان می دهد که آنها چگونه از مبانی علم گرایانه و ساختارگرایانه به تجویزهای خاص در سیاست خارجی می رسند که پایه آن فرض عقلانیت کنشگران است. حتی والتس نیز به رغم تاکید بر عدم نیاز به فرض عقلانیت کنشگر در نظریه ساختارگرایانه خود، نوعی عقلانیت برساخته مبتنی بر جامعه پذیری را لاجرم وارد بحث کرده که طرح آن از نوآوری های این مقاله است. ون اورا صراحتا تجویز را لازمه جستار علمی می داند و شرایط مفیدیت آن را بیان می کند. سوءبرداشت ها که به سیاست های نادرست و شکست منجر می شوند ناشی از محدودیت یادگیری دولت ها هستند و همین امر بعد تجویزی نظریه روابط بین الملل را توجیه می کند. نوشتارهای تجویزی خود او حاکی از انعطاف نظری و چشم اندازی چندبعدی اند. والت نوشته های بی شماری در تاکید بر اهمیت تجویزگرایی در حوزه سیاست خارجی دارد. وی در سطحی وسیع وارد مناظرات/تجویزهای سیاست خارجی شده و به سوءفهم ها و سوءبرداشت های سیاستمداران آمریکایی پرداخته است. مرشایمر که می کوشد میان بحث های نظری واقع گرایانه و سیاست خارجی قدرت های بزرگ - خصوصا آمریکا- پل بزند، نسبت به کژکارکردی ها و خطاهای سیاست خارجی آمریکا هشدار می دهد. وی صراحتا سیاست خارجی عقلانی را سیاست خارجی خوب می داند و همین حکم می کند که در تجویزهای خود عدم عقلانیت را مورد نقد قرار دهد. او توجه سیاستگذاران را برای اصلاح رفتار خود به «واقعیاتی» جلب می کند که واقع گرایی درباره سیاست بین الملل بیان می کنند.آنچه نوواقع گرایان مورد بررسی در این مقاله را، علاوه بر رویکرد تجویزی بسیاری از آثار آنان به هم می پیوندد، خردمندی ملاحظه کارانه یا «خویشتنداری» به عنوان عنصری بنیادین است. هنگامی که والتس از «میزان متناسب قدرت» سخن می گوید یا مرشایمر و والت لزوم اجتناب از تعارضات غیرضروری را مطرح می کنند، سنت دیرپای واقع گرایانه ای را منعکس می سازند که احتیاط و در نظر گرفتن منافع و واکنش دیگران را ضروری می داند. نتیجه: بر اساس متون فلسفه علوم اجتماعی و دیدگاه خود واقع گرایان تعارضی میان علم گرا و ساختارگرا بودن و داشتن مواضع تجویزی وجود ندارد. نواقع گرایان نیز با فرض شکلی از عقلانیت به نقش کارگزار می رسند و رفتار مغایر او با عقل گرایی را مورد نقد قرار می دهند. در عین حال، این نگاه عقل گرایانه در عقلانیت هزینه-فایده محدود نمی شود و خردگرایی ملاحظه کارانه را نیز دربر می گیرد.
کلیدواژه ها:
نویسندگان
حمیرا مشیرزاده
دانشگاه تهران