تاثیر زبان مادری و رسانه های اجتماعی بر سبک زندگی و هویت قومی نسل Z در تبریز (مطالعه ای آمیخته با تاکید بر جلوه های فرهنگی آذربایجانی)

پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر زبان مادری و رسانه های اجتماعی بر سبک زندگی و هویت قومی نسل Z در شهر تبریز، با تاکید بر جلوه های فرهنگی آذربایجانی، انجام شده است. این پژوهش با رویکرد آمیخته و از نوع تبیینی متوالی انجام شد.در بخش کمی، داده ها از طریق پرسشنامه محقق ساخته از ۳۰۰ نفر از جوانان نسل Z تبریز گردآوری شد و در بخش کیفی، ۲۰ مصاحبه نیمه ساختاریافته و تحلیل محتوای ۱۰۰ پست مرتبط در رسانه های اجتماعی مورد استفاده قرار گرفت. داده های کمی با بهره گیری از آمار توصیفی و استنباطی و داده های کیفی از طریق تحلیل مضمون بررسی شدند. یافته های پژوهش نشان داد که زبان مادری یکی از مهم ترین عوامل موثر بر هویت قومی و سبک زندگی نسل Z در تبریز است و رابطه ای مثبت و معنادار با هویت قومی دارد. همچنین رسانه های اجتماعی به عنوان بستری برای بازنمایی، بازتولید و تقویت فرهنگ قومی، نقش مهمی در شکل گیری سبک زندگی این نسل ایفا می کنند.نتایج همچنین بیانگر آن بود که جهانی شدن دارای اثری دوگانه است؛ به گونه ای که از یکسو زمینه نفوذ الگوهای فرهنگی فرامحلی را فراهم می کند و از سوی دیگر، امکان بازتعریف و بازنمایی فرهنگ محلی را در فضای دیجیتال افزایش می دهد.یافته های کیفی نیز نشان داد که زبان آذری، آیین های محلی، موسیقی، غذاها و نمادهای فرهنگی آذربایجانی همچنان در تجربه زیسته نسل Z جایگاهی معنادار دارند و در رسانه های اجتماعی به صورت فعال بازنمایی می شوند.درمجموع، نتایج پژوهش نشان می دهد که سبک زندگی نسل Z در تبریز در پیوند میان زبان مادری،رسانه های اجتماعی و فرایندهای جهانی شدن شکل می گیرد و هویت قومی در این نسل ماهیتی پویا، ترکیبی و بازتعریف شونده دارد.بر این اساس، زبان مادری به عنوان بنیان هویت قومی، رسانه های اجتماعی به عنوان عرصه بازنمایی فرهنگی، و جهانی شدن به عنوان زمینه ساز تلفیق فرهنگ محلی و جهانی،سه عامل اصلی در فهم سبک زندگی و هویت قومی نسل Z تبریز به شمار می آیند. پیشنهاد اصلی: برای پر کردن این شکاف، ضروری است که سیاست گذاران آموزشی از مدل های مبتنی بر یادگیری مشاهده ای استفاده کرده و با طراحی فرصت های مشارکت موثر کوچک، به صورت عینی به نوجوانان بیاموزند که کنش آن ها توانایی تغییر ساختارها را دارد، و بدین ترتیب هزینه ادراک شده مشارکت را در معادلات عقلانی آن ها کاهش دهند.

کلیدواژه ها:

زبان مادری ، رسانه های اجتماعی ، سبک زندگی ، هویت قومی ، نسل Z ، تبریز ، فرهنگ آذربایجانی.