تحلیل کیفی چالش های نهادهای محلی در مدیریت منابع اجتماعی در راستای تحقق اقتصاد مردم پایه

پژوهش حاضر با هدف تحلیل کیفی چالش های نهادهای محلی در مدیریت منابع اجتماعی در راستای تحقق اقتصاد مردم پایه انجام شده است. این مطالعه با رویکرد کیفی و با بهره گیری از روش تحلیل مضمون به صورت عمیق به تبیین ابعاد مختلف این چالش ها پرداخته است. جامعه پژوهش شامل اعضای شوراهای اسلامی شهر و روستا، دهیاری ها، سازمان های مردم نهاد، تعاونی های محلی و گروه های داوطلب مردمی بوده است. نمونه گیری به صورت هدفمند و از نوع گلوله برفی انجام شد و در مجموع ۲۲ نفر به عنوان مشارکت کنندگان پژوهش انتخاب گردیدند. داده های پژوهش از طریق مصاحبه های نیمه ساختاریافته گردآوری شده و با بهره گیری از راهبرد کدگذاری سه مرحله ای شامل کدگذاری باز، محوری و گزینشی مورد تحلیل قرار گرفت. برای ارزیابی اعتبار یافته ها از معیارهای گوبا و لینکلن شامل قابلیت اعتماد، اطمینان پذیری، انتقال پذیری و تاییدپذیری استفاده شد و به منظور سنجش پایایی بین کدی از ضریب توافق کاپای کوهن بهره گرفته شد. یافته های پژوهش نشان داد که در فرآیند تحلیل داده ها، تعداد ۵۲۳ مضمون پایه شناسایی شد که پس از پالایش و تجمیع، در قالب ۲۵ مضمون سازمان دهنده طبقه بندی گردید. در نهایت، این مضامین در پنج مضمون فراگیر شامل ضعف ظرفیت انسانی، کمبود منابع مالی پایدار، ضعف سرمایه اجتماعی، تداخل نهادی و موازی کاری و تمرکزگرایی در تصمیم گیری ادغام شدند. این پنج مضمون فراگیر، شمایی منسجم از مهم ترین چالش های پیش روی نهادهای محلی در مدیریت منابع اجتماعی را ارائه می دهند که هر یک با مجموعه ای از مولفه ها و مولفه های فرعی، لایه های پنهان و نظام مند این چالش ها را تبیین می کنند. نتیجه گیری این مطالعه حاکی از آن است که تحقق اقتصاد مردم پایه مستلزم بازنگری در سیاست گذاری های کلان، تقویت ساختارهای انسانی و مالی نهادهای محلی، ارتقای سرمایه اجتماعی و استقرار نظامی هماهنگ و غیرمتمرکز برای مدیریت منابع اجتماعی است.

کلیدواژه ها:

نهادهای محلی ، منابع اجتماعی ، اقتصاد مردم پایه