واکاوی مولفه های سازگار با سبک زندگی اسلامی در الگوی زیست اشتراکی اقشار کم درآمد محله طرلان دره سی تبریز
محل انتشار: پژوهش نامه سبک زندگی، دوره: 11، شماره: 2
سال انتشار: 1404
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 34
فایل این مقاله در 30 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد
- صدور گواهی نمایه سازی
- من نویسنده این مقاله هستم
استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:
شناسه ملی سند علمی:
JR_SABK-11-2_004
تاریخ نمایه سازی: 21 آبان 1405
چکیده مقاله:
پژوهش حاضر با هدف واکاوی مولفه های سازگار با سبک زندگی اسلامی در الگوی زیست اشتراکی اقشار کم درآمد، تجربه زیسته ساکنان محله طرلان دره سی تبریز را بررسی کرده است. این پژوهش با رویکرد کیفی و به روش تحلیل مضمون انجام شد. داده های پژوهش از طریق مصاحبه های نیمه ساختاریافته با ۳۰ نفر از ساکنان و مطلعان محلی، به منظور واکاوی تجربه زیسته آنان، گردآوری شد. همچنین، برای اعتبارسنجی مفاهیم و مضامین استخراج شده، دیدگاه های ۲۰ نفر از خبرگان حوزه های معماری، شهرسازی، مطالعات اجتماعی و سبک زندگی اسلامی اخذ و استفاده شد. تحلیل داده ها با بهره گیری از فرایند کدگذاری باز، محوری و انتخابی انجام گرفت. یافته ها نشان داد که زیست اشتراکی در این محله، صرفا راهکاری اقتصادی برای تامین سرپناه نیست، بلکه سازوکاری اجتماعی فرهنگی در مواجهه با بحران مسکن، فشارهای معیشتی و محدودیت دسترسی به سکونت مستقل شهری به شمار می رود. نتایج پژوهش بیانگر این است که برخی از مولفه های سبک زندگی اسلامی، مانند تعاون، خانواده محوری، اخلاق همسایگی، مشارکت جمعی و روابط خویشاوندی، در بستر زیست اشتراکی بازتولید می شوند. در مقابل، تراکم فضایی، ضعف حریم خصوصی، اختلاط ناخواسته و ناامنی سکونتی، زمینه ساز فرسایش آرامش روانی و تضعیف محرمیت در زندگی روزمره شده اند. تحلیل نهایی داده ها نیز نشان داد که تمامی مضامین استخراج شده ذیل مضمون هسته «بازتولید سرمایه اجتماعی اسلامی در بستر زیست اشتراکی» قابل تبیین هستند؛ طبق این مفهوم، زیست اشتراکی، فراتر از راهبردی معیشتی، سازوکاری برای حفظ و بازتولید ارزش هایی همچون همیاری، حمایت متقابل، خانواده محوری، اخلاق همسایگی و تعلق اجتماعی در شرایط محدودیت اقتصادی و فضایی است. در مجموع، یافته ها نشان می دهد که ارتقای کیفیت زیست اشتراکی در محله های کم درآمد، مستلزم بازآفرینی الگوهای بومی سکونت، تقویت حمایت های نهادی، طراحی متناسب با حریم فرهنگی و تحقق عدالت فضایی در سیاست گذاری مسکن شهری است.
کلیدواژه ها:
سبک زندگی اسلامی ، زیست اشتراکی ، بازتولید سرمایه اجتماعی اسلامی ، محله طرلان دره سی تبریز ، تحلیل مضمون
نویسندگان
سیده فهیمه مداین شیشوان
دانشجوی دکترای معماری، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران.
لیدا بلیلان اصل
استاد تمام گروه معماری، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران. «نویسنده مسئول».
داریوش ستارزاده
دانشیار گروه شهرسازی، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران.
مراجع و منابع این مقاله:
لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :