پتانسیل بازکاربری آریپیپرازول برای مقابله با آسیب کبدی ناشی از پاراکوات در موش های سوری نر

سابقه و هدف: هپاتوتوکسیسیتی یکی از مهم ترین عوارض ناشی از مواجهه با ترکیبات شیمیایی است که استرس اکسیداتیو و التهاب نقش اساسی در پاتوژنز آن دارند. پاراکوات، به عنوان یک علف کش بسیار سمی، از طریق این مکانیسم ها موجب آسیب کبدی می شود و تاکنون درمان اختصاصی موثری برای آسیب کبدی ناشی از آن معرفی نشده است. با توجه به خواص آنتی اکسیدانی و ضد التهابی آریپیپرازول، مطالعه حاضر با هدف بررسی اثرات این دارو بر هپاتوتوکسیسیتی القا شده توسط پاراکوات در موش های سوری، انجام پذیرفت. مواد و روش ها: در این مطالعه تجربی، ۳۵ سر موش سوری نر BALB/c به طور تصادفی در پنج گروه هفت تایی شامل گروه نرمال، گروه مدل هپاتوتوکسیسیتی (پاراکوات، ۳۰ میلی گرم بر کیلوگرم) و سه گروه درمانی دریافت کننده پاراکوات به همراه آریپیپرازول با دوزهای ۰/۱، ۱ و ۱۰ میلی گرم بر کیلوگرم تقسیم شدند. آریپیپرازول به مدت پنج روز متوالی به صورت داخل صفاقی تجویز شد. در روز ششم، نمونه های بافت کبد برای اندازه گیری گونه های فعال اکسیژن (ROS )، گلوتاتیون (GSH )، مالون دی آلدئید (MDA ) و پروتئین کربونیل (PrC )، ارزیابی بیان ژن TNF-α با روش (Real-time polymerase chain reaction ) Real-Time PCR و بررسی تغییرات هیستوپاتولوژیک با رنگ آمیزی هماتوکسیلین-ائوزین (H&E ) جمع آوری شدند. یافته ها: تجویز پاراکوات موجب افزایش معنی دار ROS، PrC و بیان ژن TNF-α و کاهش معنی دار سطح GSH کبد در مقایسه با گروه نرمال شد .درمان با آریپیپرازول در دوزهای ۱ و ۱۰ میلی گرم بر کیلوگرم سبب کاهش معنی دار ROS، PrC و TNF-α و افزایش معنی دار GSH نسبت به گروه مدل گردید (۰/۰۵< P). همچنین کاهش معنی دار MDA تنها در دوز ۱ میلی گرم بر کیلوگرم مشاهده شد. بررسی های هیستوپاتولوژیک نیز بهبود نسبی آسیب های کبدی را در گروه های دریافت کننده آریپیپرازول نشان داد. استنتاج: آریپیپرازول می تواند از طریق کاهش استرس اکسیداتیو و پاسخ های التهابی، اثرات محافظتی احتمالی در برابر آسیب کبدی ناشی از پاراکوات اعمال کند، هر چند انجام مطالعات بیش تر برای تبیین دقیق مکانیسم های آن ضروری است.

کلیدواژه ها:

aripiprazole ، paraquat ، hepatotoxicity ، oxidative stress ، drug repurposing ، mice ، آریپیپرازول ، پاراکوات ، هپاتوتوکسیسیتی ، استرس اکسیداتیو ، بازکاربری دارو ، موش سوری