مقایسه ای بر عوامل محتوایی موثر بر «حاشیه رانده شدن» زنان در فضاهای محله ای سنتی و غیرسنتی

بررسی نوع فعالیت استفاده کنندگان توامان تحت تاثیر کالبد و عوامل محتوایی است. از آنجایی که الگوهای رفتاری زنان از مردان و نحوه ادارک آن ها از محیط متفاوت است،زنان نیازها و انتظارات متفاوتی از فضاها داشته و عدم توجه به این تفاوت ها می تواند موجب کمرنگ تر شدن حضور آنها در فضاهای شهری و تضییع حقوق شهروندی آنها گردد. عوامل متعددی همچون ویژگیهای فردی، میان فردی و فرافردی و تفاوت در باورها، اعتقادات و هنجارهای اجتماعی حاکم در جامعه بر حضور زنان در فضاها موثر هستند؛ پیش فرض اولیه این مقاله، تاثیرگذاری الگوهای اجتماعی-فرهنگی بر رفتار زنان در فضاهای شهری است. این بدان معناست که عدم برنامه ریزی و طراحی برای رفع موانع ناشی از عوامل محتوایی در کنار عوامل کالبدی می تواند منجر به حضور کم رنگ زنان و صرفا بروز فعالیت اجباری آنها در فضاهای محله ای شود. محلات سنتی و غیرسنتی، با دو الگوی متفاوت محله با هدف انجام یک تحقیق تطبیقی مورد بررسی قرار گرفته است. روش تحقیق توصیفی-تحلیلی بوده و از تکنیک پرسش گری استفاده شده است. بنابراین ۱۶۰ نفر از زنان ساکن بالای۲۰ سال در هر دو محله ی انتخابی مورد پرسش قرار گرفته اند. یافتهها حاکی از این است که هنجارهای اجتماعی، ترس از قضاوت های دیگران، باورها و اعتقادات، حضور مردان در فضاهای شهری در محله سنتی(خیابان امام زاده یحیی)، از عوامل موثر بر نحوه ی حضور و استفاده زنان از فضاهاست؛ درحالی که در محله غیرسنتی(خیابان دستگردی در محله زرگنده) این موارد تاثیرگذار نبوده و خنثی هستند. این بدین معناست که زنان در محله سنتی بیشتر به حاشیه رانده شده اند.

کلیدواژه ها:

فضاهای محله ای ، رفتار و فعالیت ، زنان ، الگوهای اجتماعی- فرهنگی ، تهران