اثربخشی آموزش مفاهیم قرآن بر مسئولیت پذیری، هدفمندی و سبک زندگی نوجوانان

چکیده سابقه و هدف: نوجوانی یکی از مهم ترین دوره های زندگی فرد است که در آن پایه های شخصیتی، اخلاقی و اجتماعی او شکل می گیرد. بنابراین، داشتن برنامه و منابعی اصیل جهت تربیت صحیح و ارائه الگوهای سالم برای هدایت نوجوانان به سمت مسئولیت پذیری، هدفمندی و سبک زندگی سالم ضروری به نظر می رسد. ازاین رو، پژوهش حاضر با هدف تاثیر آموزش مفاهیم قرآن بر مسئولیت­پذیری، هدفمندی و سبک زندگی نوجوانان صورت گرفت. روش کار: روش این پژوهش نیمه آزمایشی به صورت پیش آزمون - پس آزمون با گروه کنترل است. جامعه آماری پژوهش دانش آموزان دختر مقطع متوسطه شهر میرآباد در سال تحصیلی ۰۳-۱۴۰۲ به تعداد ۳۵۶ نفر بود. بعد از فراخوان و ثبت نام، از میان افراد ثبت نام شده با روش نمونه گیری تصادفی ۱۸ دانش آموز (۹ نفر گروه آزمایش و ۹ نفر گروه کنترل) انتخاب شدند؛ اما به دلیل دسترسی نداشتن به بعضی از اعضای گروه کنترل در پس آزمون، تعداد آنان به شش نفر کاهش یافت. آموزش در ۱۰ جلسه ۹۰ دقیقه ای و دو روز در هر هفته در مدرسه انجام شد. برای جمع آوری داد ه ها از پرسش نامه استاندارد مسئولیت پذیری (پرسش نامه روان شناختی کالیفرنیا)، پرسش نامه هدفمندی در زندگی اسچیر و همکاران و پرسش نامه سبک زندگی (LSQ) استفاده شد و در نهایت اطلاعات پرسش نا­مه های گردآوری شده با نرم افزار SPSS نسخه ۲۷ تحلیل شد و آزمون های کولموگروف - اسمیرنوف و شاپیرو - ویلک برای بررسی طبیعی بودن متغیرهای پژوهش، آزمون ام باکس جهت بررسی همگنی ماتریس کوواریانس و مفروضه همگنی شیب رگرسیون انجام گرفت. در این پژوهش همه اصول اخلاقی رعایت شده است و مولفان تضاد منافعی گزارش نکرده اند. یافته ها: نتایج تحلیل کوواریانس چندمتغیری نشان داد آموزش مفاهیم قرآنی بر مسئولیت پذیری (۰۱/ ۰>P و ۹۸/۱۱=(۱و۱۴)F) و هدفمندی دانش آموزان دختر متوسطه اثربخش بود اما بر سبک زندگی (۰۵/ ۰P> و ۶۷/۲=(۱و۱۴)F) دانش آموزان دختر متوسطه اثربخش نبود. نتیجه گیری: بر اساس یافته های پژوهش، آموزش مفاهیم قرآن بر مسئولیت پذیری و هدفمندی دانش آموزان دختر تاثیر دارد و موجب می شود که دانش آموزان درک بهتری نسبت به وظایفشان در قبال خود، خانواده و جامعه پیدا کنند و نیازها و خواسته هایشان را به صورت دقیق مشخص و اولویت بندی نمایند. از طرفی آموزش مفاهیم قرآن بر سبک زندگی دانش آموزان اثربخش نبود و این معنادار نبودن با توجه به نمرات بالای آزمودنی ها در آزمون سبک زندگی می تواند به این معنی باشد که دانش آموزان از همان ابتدا سبک زندگی سالم و استاندارد داشته­اند، فقط متاثر از آموزش مفاهیم قرآن، هدفمندتر و مسئولیت پذیرتر شده اند. کلمات کلیدی: سبک زندگی مسئولیت پذیری نوجوانان هدفمندی