استانداردهای مدیریت تخلیه اضطراری، کنترل دود و سناریوهای واکنش سریع در حریق های شبکه حمل ونقل ریلی زیرزمینی

گسترش شهرنشینی و رشد شتابان تقاضای سفرهای درون شهری، توسعه زیرساخت های حمل ونقل ریلی زیرزمینی (مترو) را به یکی از ارکان محوری پایداری شهری بدل ساخته است؛ با این وجود، محیط های زیرزمینی به سبب ماهیت بسته، هندسه طولی پیچیده، محدودیت در دسترسی به هوای آزاد و تراکم بالای جمعیتی در ایستگاه ها و ناوگان، آسیب پذیری بالایی در برابر سوانح آتش سوزی دارند. حریق در تونل ها و ایستگاه های مترو به سرعت به پدیده خفگی، کاهش شدید میدان دید و مسمومیت ناشی از گازهای سمی نظیر مونوکسیدکربن منجر شده و جان صدها مسافر را در کسری از دقیقه تهدید می کند. هدف این مطالعه مروری، تبیین یکپارچه و تحلیلی چارچوب استانداردهای بین المللی تخلیه اضطراری، کنترل دینامیکی جریان دود و تدوین سناریوهای واکنش سریع در شبکه های ریلی زیرزمینی است. در این پژوهش با تکیه بر استانداردهای مرجع نظیر NFPA ۱۳۰ و EN ۴۵۵۴۵، و ارزیابی شبیه سازی های دینامیک محاسباتی سیالات (CFD) و مدل های عامل بنیان (ABM)، مولفه های کلیدی ایمنی شامل زمان تخلیه ایمن در دسترس (ASET) در برابر زمان مورد نیاز تخلیه (RSET)، سرعت بحرانی تهویه، رفتارهای جمعیتی در شرایط هراس و هماهنگی سامانه های پایش و فرماندهی حادثه مورد بررسی قرار گرفته اند. یافته های پژوهش نشان می دهد تحقق ایمنی زیستی مسافران صرفا در گرو ظرفیت کالبدی درگاه های خروج نیست، بلکه وابستگی مستقیم به هم افزایی هوشمند میان سامانه های مکش دود، پایداری فشار مثبت در پله های اضطراری، هدایت بصری و صوتی هوشمند و واکنش عملیاتی در لحظات اولیه وقوع حریق دارد.

کلیدواژه ها:

تخلیه اضطراری ، کنترل دود ، شبکه مترو ، سناریوهای واکنش سریع