تحلیل عوامل موثر بر ارزش اقتصادی اراضی شهری ناشی از توسعه زیرساخت های شهری با رویکرد مدل سازی مکانی

ارزش اقتصادی ناشی از توسعه زیرساخت های شهری، به ویژه فضاهای سبز، یکی از موضوعات کلیدی در برنامه ریزی شهری معاصر است که با استفاده از مدل سازی مکانی قابل کمی سازی می باشد. پژوهش حاضر با رویکرد مرور نظام مند، به تحلیل عوامل موثر بر ارزش افزوده املاک ناشی از توسعه زیرساخت های شهری با تاکید بر روش های اقتصادسنجی فضایی می پردازد. یافته ها نشان می دهد که مدل قیمت گذاری هدونیک به عنوان چارچوب اصلی، تاثیر ویژگی های محیطی بر ارزش املاک را با رویکردهای فضایی کمی می سازد. همچنین، کاربرد یادگیری ماشین علی برای جداسازی اثر مستقیم زیرساخت ها از سایر عوامل و شبیه سازی سناریوهای سرمایه گذاری، رویکردی نوین در این حوزه محسوب می شود که به شناسایی ناهمگونی فضایی و نابرابری در توزیع ارزش افزوده کمک می کند. نتایج تحلیل های فراتحلیل گویای آن است که دسترسی به فضای سبز شهری، تاثیری مثبت و معنادار بر ارزش املاک مجاور دارد، هرچند شدت این تاثیر بر اساس نوع کاربری مسکونی، نوع پوشش گیاهی، فاصله از زیرساخت و ویژگی های محله ای به طور قابل توجهی تغییر می کند. مدل سازی تلفیقی ارزش افزوده با عدالت فضایی و ارزیابی هزینه-فایده امکان طراحی مکانیسم های تامین مالی پایدار مانند اعتبارات سبز شهری را فراهم می آورد که ضمن جذب ارزش زمین، به بازتوزیع عادلانه منافع عمومی و تامین مالی سرمایه گذاری های بعدی کمک می کند. رویکرد ترکیبی تحلیل های مکانی، ارزش گذاری اقتصادی و ارزیابی پیامدهای توزیعی، امکان تبدیل توسعه زیرساخت از فرآیندی مبتنی بر بیشینه سازی صرف اقتصادی به رویکردی چندهدفه و عدالت محور را فراهم می سازد.

کلیدواژه ها:

ارزش گذاری املاک شهری ، زیرساخت های سبز ، یادگیری ماشین ، هوش مصنوعی توضیح پذیر ، تحلیل شاپلی