شاخص های جهانی شدن دانشگاه: از تحلیل تا بهبود بهره وری آموزش عالی

پژوهش حاضر با هدف شناسایی و تحلیل شاخص های جهانی شدن دانشگاه ها و تاثیر آن بر بهبود بهره وری آموزش عالی انجام شد. این تحقیق بر اساس پارادایم عمل گرایی (پراگماتیسم) و با رویکردی استقرایی طراحی گردید. به منظور دستیابی به اهداف پژوهش، از طرح پژوهش آمیخته اکتشافی (کیفی-کمی) بهره گرفته شد. این تحقیق از نظر هدف، کاربردی-توسعه ای است و در خصوص شیوه گردآوری داده ها به عنوان پژوهشی غیرآزمایشی (توصیفی) شناخته می شود که به شیوه پیمایش مقطعی انجام شده است. در بخش کیفی، ابتدا با جستجو در پایگاه های اطلاعاتی مختلف در بازه زمانی ۱۳۹۰ تا ۱۴۰۳ شمسی (۲۰۰۰ تا ۲۰۲۴ میلادی)، تعداد ۱۱۵ مقاله شناسایی و ارزیابی شدند. پس از تحلیل اولیه، ۱۱۲ مقاله به روش هدفمند انتخاب و وارد فرآیند تحلیل داده ها گردیدند. در بخش کمی، جهت اولویت بندی عوامل، جامعه مشارکت کنندگان شامل مدیران دانشگاه آزاد اسلامی بودند که به روش هدفمند نمونه گیری صورت گرفت و ۱۳ نفر از آنان در این مطالعه مشارکت کردند. نتایج پژوهش نشان داد که بر اساس تحلیل و دسته بندی کدهای توصیفی استخراج شده از متون مقالات منتخب، ۷۳ مقوله فرعی شناسایی شدند. این مقولات به دلیل شباهت و هم پوشانی معنایی در ۱۱ مقوله اصلی دسته بندی شدند. این مقولات عبارتند از: جهانی شدن، بهره وری سازمانی، حمایت ملی و دولتی از فعالیت های بین المللی دانشگاه ها، توانمندسازی منابع انسانی، زیرساخت های فنی و مدیریتی، پذیرش فرهنگ جهانی شدن، برنامه استراتژیک سازمانی، برند سازی دانشگاهی، مسئولیت پذیری اجتماعی، مسئولیت پذیری زیست محیطی و مسئولیت پذیری اقتصادی. این پژوهش علاوه بر ارائه یک تحلیل دقیق از شاخص های جهانی شدن دانشگاه ها، به شناسایی عواملی پرداخته است که می تواند به بهبود بهره وری آموزش عالی کمک کند و نقش هر یک از این عوامل در روند جهانی شدن و بهبود عملکرد دانشگاه ها را مورد بررسی قرار داده است.

کلیدواژه ها:

جهانی شدن دانشگاه ، بهره وری آموزش عالی ، دانشگاه آزاد اسلامی ، رویکرد فراترکیب