هوش مولد و مدل های زبانی بزرگ در امنیت سایبری؛ مروری نظام مند بر کاربردها، چالش ها و مسیرهای آینده

با گسترش مدل های زبانی بزرگ و سامانه های یادگیری عمیق چشم انداز امنیت سایبری وارد مرحله ای تازه از تحول شده است. این پژوهش با رویکردی مروری به بررسی جامع کاربردها، چالش ها و مسیرهای آینده هوش مولد در امنیت سایبری می پردازد. هدف اصلی تحلیل نقش مدل های زبانی بزرگ در ارتقای کشف تهدیدات، پاسخ خودکار به حملات و پیش بینی رفتارهای خصمانه در محیط های پویاست. در این راستا، منابع علمی معتبر بین المللی در بازه ی ۲۰۲۳ تا ۲۰۲۵ گردآوری و تحلیل محتوایی آن ها انجام شده است. نتایج مرور نشان می دهد که مدل های زبانی بزرگ با ترکیب شبکه های مولد، یادگیری فدرال و چارچوب های چندنمایی توانسته اند به بهبود دقت تشخیص و افزایش کارایی در خودکارسازی دفاع سایبری منجر شوند. در مقابل، چالش هایی چون ابهام تصمیم گیری، حملات تقابلی، مصرف بالای منابع و خطرات اخلاقی همچنان منع استقرار گسترده این فناوری ها در سامانه های واقعی است. در جمع بندی، پژوهش حاضر تاکید می کند که آینده ی امنیت سایبری در گرو توسعه ی مدل های سبک وزن، تفسیرپذیر و مقاوم است؛ مدل هایی که ضمن حفظ کارایی فنی بتوانند با رعایت الزامات حریم خصوصی و اخلاق پژوهشی بستر شکل گیری دفاع های پیش نگرانه و پایدار را فراهم سازند.

کلیدواژه ها:

مدل های زبانی بزرگ ، هوش مولد ، امنیت سایبری ، یادگیری عمیق ، تشخیص و پاسخ به تهدید