هوش مصنوعی و تحول پارادایم دفاع سایبری از تشخیص تا پیش بینی رفتار دشمن دیجیتال

با گسترش تهدیدات سایبری در دهه اخیر ماهیت امنیت سایبری از یک سازوکار واکنشی به سامانه ای هوشمند و پیش نگرانه تغییر یافته است. در این میان هوش مصنوعی (AI) نقشی بنیادین در بازتعریف مفاهیم دفاع سایبری ایفا کرده است. پارادایم جدید دفاع دیجیتال دیگر صرفا به شناسایی نفوذ محدود نمی شود بلکه بر پیش بینی رفتار دشمن، تحلیل نیت مهاجم و خودیادگیری سامانه های دفاعی متمرکز است. این پژوهش با تمرکز بر محور نظری - راهبردی به بررسی تاثیر الگوریتم های یادگیری ماشین، یادگیری عمیق و تحلیل پیش بینی گر در معماری دفاع سایبری می پردازد و نشان می دهد که چگونه ترکیب این فناوری ها با زیرساخت های امنیتی می تواند دفاع سایبری را از سطح «واکنش» به سطح درک و پیش بینی ارتقا دهد. در این مقاله تحول پارادایم امنیت سایبری از نسل سامانه های Signature Based به سامانه های Cognitive Security Systems و Autonomous Cyber Defense مورد بررسی قرار گرفته و نشان داده می شود که چگونه این تغییر پارادایمی می تواند آینده دفاع ملی، زیرساختی و سازمانی را دگرگون سازد. نتایج تحقیق نشان می دهد که آینده امنیت سایبری نه در افزایش ابزارهای دفاعی بلکه در توسعه آگاهی سایبری هوشمند (Cyber Situational Intelligence) نهفته است.

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی ، دفاع سایبری ، یادگیری ماشین ، پیش بینی تهدید ، آگاهی موقعیتی ، دشمن دیجیتال