هوش مصنوعی در کتابخانه ها و خدمات اطلاعاتی مرور نظام مند کاربردها، تاثیرات و جهت گیری های آینده

با ورود به عصر انقلاب صنعتی چهارم روش های سنتی مدیریت دانش در کتابخانه ها دیگر پاسخگوی حجم انبوه داده های دیجیتال نیستند؛ بر این اساس پژوهش حاضر با هدف تحلیل جامع، کل نگر و نظام مند کاربردها، پیامدها و چالش های ادغام هوش مصنوعی در خدمات اطلاعاتی انجام شده است این تحقیق با اتکا به روش شناسی توصیفی-تحلیلی و مرور نظام مند ادبیات پژوهشی نوین و دستاوردهای اخیر مدل های زبانی بزرگ را ارزیابی کرده و ابعاد کاربرد و قابلیت پیاده سازی این فناوری در کتابخانه ها را تبیین نموده است. یافته های پژوهش نشان می دهد که به کارگیری الگوریتم های هوشمند در سه محور کلیدی خدمات فنی خدمات مرجع مجازی و مدیریت فیزیکی فضل سرعت پردازش داده ها را به طور چشمگیری ارتقا داده و نقش شغلی کتابداران را از وظایف اپراتوری به مشاوران راهبردی داده تغییر می دهد. با این حال چالش های ساختاری اعم از سوگیری الگوریتمی مخاطرات حریم خصوصی پدیده توهم ماشین و هزینه های بالای زیرساختی از موانع اصلی توسعه محسوب می شوند؛ در نتیجه موفقیت نهایی کتابخانه های نسل جدید در زیست بوم کتابخانه منوط به تدوین چارچوب های اخلاقی مدون و استقرار یک نظام حاکمیت داده با نظارت مستمر انسانی است.

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی در کتابخانه ها ، خدمات اطلاعاتی هوشمند ، مرور نظام مند ، مدیریت دانش