شبکه های اجتماعی مجازی و چشم انداز آینده پژوه انگارانه آن در نظام حقوقی ایران

در دو دهه اخیر، شبکه های اجتماعی مجازی به یکی از تاثیرگذارترین پدیده های ارتباطی در ایران تبدیل شده اند. این پژوهش با رویکرد آینده پژوهی به بررسی مسیرهای محتمل توسعه این شبکه ها می پردازد. شبکه های اجتماعی دسترسی سریع به داده های خبری در مقیاس بزرگ گاه حتی قبل از رسانه های جمعی را ارائه می دهند و به عنوان واسطه ای برای دستیابی جمعی به یک هدف اجتماعی عمل می کنند. یافته ها نشان می دهد که پنج نیروی پیشران اصلی شامل تحولات فناورانه، سیاست گذاری حقوقی، تغییرات الگوی مصرف، تحولات فرهنگی اجتماعی و روندهای اقتصاد رسانه آینده این پدیده را شکل می دهند؛ در این میان چالش های حقوقی مرتبط با حریم خصوصی، آزادی بیان، مسئولیت مدنی و کیفری ناشران محتوا از مهم ترین مسائل تعیین کننده هستند. پژوهش حاضر با شناسایی چهار سناریوی گسترش کنترل شده، فضای باز مشروط، انشقاق دیجیتال و حضور غالب پلتفرم های بومی به این نتیجه می رسد که آینده شبکه های اجتماعی در ایران نه یک مسیر خطی بلکه مجموعه ای از امکان های متعدد و وابسته به تعامل عوامل گوناگون است.

کلیدواژه ها:

شبکه های اجتماعی مجازی ، آینده پژوهی ، تحول ، ایران