مروری بر سرامیکهای دندانی و عوامل موثر بر خواص مکانیکی و عملکرد بالینی آنها

سرامیک های دندانی به دلیل زیست سازگاری مطلوب، پایداری شیمیایی، ویژگی های اپتیکی مناسب و قابلیت بازسازی ظاهر طبیعی دندان به یکی از مهم ترین مواد مورد استفاده در درمان های ترمیمی و پروتزی تبدیل شده اند. پیشرفت در طراحی و مهندسی این مواد، امکان توسعه سرامیک هایی با ترکیب متعادل تری از خواص مکانیکی و زیبایی شناختی را فراهم کرده است. با این حال، عملکرد و دوام بالینی سرامیک های دندانی تنها به استحکام اولیه ماده وابسته نیست و تحت تاثیر ترکیب شیمیایی، فازهای کریستالی، ریزساختار، شرایط فرآوری، کیفیت سطح، طراحی ترمیم، روش اتصال و محیط دهان قرار دارد. هدف از این مقاله مرور انواع اصلی سرامیک های دندانی و بررسی ارتباط میان ساختار، ریزساختار و خواص مکانیکی و اپتیکی آنها و همچنین شناسایی عوامل موثر بر عملکرد و دوام بالینی این مواد است. در این مرور، ویژگی های ساختاری و مکانیکی دندان طبیعی به عنوان مبنایی برای ارزیابی مواد ترمیمی بررسی شده و سپس سرامیک های دارای ماتریس شیشه ای، شیشه سرامیک ها و سرامیک های پلی کریستالین، به ویژه آلومینا و زیرکونیا مورد بررسی قرار گرفته اند. همچنین استحکام، خمشی، سختی، چقرمگی شکست و رفتار خستگی به عنوان مهم ترین شاخص های مکانیکی سرامیک ها بررسی شده و نقش ضخامت و طراحی ترمیم، آماده سازی دندان، سیستم سماناسیون، عملیات سطحی، Aging و شرایط اکلوزالی در عملکرد بالینی مورد بحث قرار گرفته است. بررسی شواهد موجود نشان می دهد که انتخاب سرامیک مناسب باید بر اساس مجموعه ای از عوامل مکانیکی، اپتیکی، ساختاری و بالینی انجام شود و هیچ ماده ای را نمی توان به عنوان گزینه برتر برای تمامی کاربردها معرفی کرد. در مجموع روند توسعه سرامیک های دندانی به سمت ایجاد تعادل میان استحکام، مقاومت در برابر خستگی و شکست، شفافیت، قابلیت اتصال و دوام طولانی مدت پیش می رود و ارزیابی عملکرد آینده این مواد نیازمند توجه بیشتر به آزمون های خستگی، Aging شبیه سازی شده و شواهد بالینی طولانی مدت است.

کلیدواژه ها:

سرامیک های دندانی ، شیشه سرامیک ، زیرکونیا ، لیتیوم دی سیلیکات ، خواص مکانیکی ، چقرمگی شکست ، خستگی ، عملکرد بالینی ، Aging