حمایت اجتماعی به مثابه سرمایه رفاهی و اثر آن بر سلامت اجتماعی: یک خوانش جامعه شناختی با رویکرد فراتحلیل

مقدمه: هدف پژوهش حاضر فراتحلیل مطالعات مرتبط با رابطه میان حمایت اجتماعی و سلامت اجتماعی است تا اندازه اثر واقعی حمایت اجتماعی بر سلامت اجتماعی برآورد شود. با توجه به اهمیت نقش عوامل اجتماعی در بهزیستی فردی و اجتماعی، بررسی نظام مند یافته های موجود می تواند تصویر دقیق تری از شدت و نحوه تاثیر حمایت اجتماعی ارائه دهد. روش: جامعه آماری این پژوهش شامل تمامی مطالعات انجام شده در زمینه ارتباط حمایت اجتماعی و سلامت اجتماعی بود. از میان آن ها، ۱۹ پژوهش که معیارهای لازم برای ورود به فراتحلیل را داشتند، با روش نمونه گیری هدفمند انتخاب شدند. داده ها با استفاده از نسخه دوم نرم افزار CMA تحلیل گردید. به دلیل وجود ناهمگونی بین مطالعات، مدل اثرات تصادفی برای ترکیب نتایج و برآورد اندازه اثر به کار گرفته شد. یافته: نتایج نشان داد اندازه اثر حمایت اجتماعی بر سلامت اجتماعی برابر با ۴۴۵/۰است که بر اساس نظام تفسیر کوهن در محدوده اثر متوسط رو به بالا قرار می گیرد. تحلیل نقش متغیر تعدیل کننده نیز حاکی از آن بود که میدان مطالعه در شدت این رابطه موثر است، به گونه ای که اثر حمایت اجتماعی بر سلامت اجتماعی در جمعیت سالمندان قوی تر از سایر گروه ها مشاهده شد. بحث: حمایت اجتماعی نقشی قابل توجه در ارتقای سلامت اجتماعی دارد و این اثر در گروه سالمندان برجسته تر است. این امر می تواند بیانگر وابستگی بیشتر سالمندان به شبکه های حمایتی و اهمیت تعاملات اجتماعی در این مرحله از زندگی باشد. نتایج فراتحلیل حاضر ضمن تقویت شواهد موجود، بر ضرورت طراحی مداخلات مبتنی بر تقویت حمایت اجتماعی، خصوصا در گروه های آسیب پذیرتر مانند سالمندان، تاکید دارد.

کلیدواژه ها:

Social support ، Social health ، Meta-Analysis ، حمایت اجتماعی ، سلامت اجتماعی ، فراتحلیل