تبیین پیشران های موثر بر رشد پراکنده رویی شهری و ارائه راهکارهای مقابله ای با آن با رویکرد IPA (مطالعه موردی: شهر زنجان)

سال انتشار: 1405
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 34

فایل این مقاله در 26 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_SPPL-16-3_003

تاریخ نمایه سازی: 14 آبان 1405

چکیده مقاله:

چکیدهموضوع رشد کالبدی شهر عمدتا متاثر از شهرنشینی، مهاجرت، رشد شبکه های حمل ونقل و جهانی شدن به مسئله ای اساسی در برنامه ریزی شهری تبدیل شده است؛ زیرا در صورت عدم کنترل به بهای افزایش فواصل، افزایش هزینه های دولتی و خصوصی و مهمتر از همه نابودی بافت های طبیعی و کشاورزی پیرامون بافت ساخت شده تمام می شود. یکی از اشکال عمده رشد کالبدی شهر، پراکنده رویی است که به معنای گسترش کم تراکم، پراکنده و افقی شهر است. این مقاله با هدف شناسایی پیشران های کلیدی پراکنده رویی شهری در شهر زنجان و تدوین استراتژی برای مقابله با این پدیده صورت گرفته است. در این مطالعه کاربردی، از روش توصیفی تحلیلی استفاده شده و ابتدا شاخص های موثر بر پراکنده رویی شهری از طریق مطالعه اسناد مرتبط با این حوزه موضوعی شناسایی و استخراج شدند. سپس برای ارزیابی میزان تاثیرگذاری و تاثیرپذیری شاخص ها و تعیین پیشران های کلیدی به روش تحلیل اثرات متقاطع و از طریق توزیع پرسشنامه میان کارشناسان عمل شد. پس از تعیین پیشران های کلیدی سیستم که عبارت بودند از: تراکم جمعیت، قیمت زمین، منطقه بندی، توزیع عادلانه خدمات عمومی، تراکم بافت ساختمانی، اختلاط کاربری و مهاجرت روستاییان به شهر و نظارت بر ساخت وساز در پیرامون شهر. در گام بعدی برای تدوین استراتژی مقابله با پراکنده رویی شهری روش تحلیل اهمیت - عملکرد (IPA) به کار گرفته شد. نتایج تحقیق حاضر نشان دادند عواملی چون کنترل تراکم جمعیت، کنترل مهاجرت های روستایی به شهر و نظارت بر ساخت وساز پیرامون شهر از اهمیت بسیار زیادی در استراتژی موثر مقابله با پراکنده رویی برخوردارند که درخصوص دو مورد اول شکاف اهمیت - عملکرد در برنامه ریزی شهر زنجان وجود دارد.

کلیدواژه ها:

رشد کالبدی ، پراکنده رویی ، تحلیل اهمیت - عملکرد ، شهر زنجان

نویسندگان

حسین طهماسبی مقدم

استادیار گروه جغرافیا، جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران

علیرضا احمدی

دانشجوی دکتری جغرافیا و برنامه ریزی شهری، گروه جغرافیا، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران

محمدرضا نعمتی

دانشجوی دکتری گردشگری، گروه گردشگری، دانشکده علوم جغرافیایی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران

فاطمه بیگدلی

دانشجوی کارشناسی ارشد جغرافیا و برنامه ریزی شهری، گروه جغرافیا، دانشکده جغرافیا، دانشگاه تهران، تهران ایران

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
  • منابعاحدنژاد روشتی، محسن، طهماسبی مقدم، حسین، شامی، فاطمه، و محرمی، ...
  • آشکارسازی تغییرات کاربری اراضی شهر تکاب (۱۹۸۸-۲۰۲۲) با کاربرد تصاویر ماهواره های لندست [مقاله کنفرانسی]
  • https://doi.org/۱۰.۲۲۱۱۱/gdij.۲۰۲۱.۵۸۵۱تقی لو، اکبر، نوری عیبلو، حمیدرضا، و احمدی، علیرضا (۱۴۰۴). ...
  • https://doi.org/۱۰.۳۰۴۹۵/Jupm.۲۰۲۴.۳۱۹۰۱.۴۳۵۱حاج علیزاده، احمد (۱۳۹۷). ارزیابی تغییرات کاربری و گسترش افقی ...
  • http://modiriyatfarda.ir/Article/۸۷۶۸/FullTextحسین زاده دلیر، کریم، پورمحمدی، محمدرضا، هادیلی، بهمن، و چوبساز، ...
  • https://doi.org/۱۰.۳۰۴۹۵/jupm.۲۰۲۱.۳۹۶۴حیدری، رقیه، اکبری، اسماعیل، و پوراحمد، احمد (۱۴۰۱). سنجش پراکنده ...
  • https://www.magiran.com/paper/۲۵۵۱۷۷۴ریاحی، وحید، و بیرقی، سیده سعیده (۱۴۰۱). پایش تحولات کاربری ...
  • https://doi.org/۱۰.۲۲۱۰۸/sppl.۲۰۲۴.۱۴۰۹۳۷.۱۷۷۸شفیعی ثابت، ناصر، و ابراهیمی پور، فائزه (۱۴۰۴). تحلیل علم ...
  • تحلیل عوامل موثر بر الگوی رشد کالبدی شهرهای بزرگ ایران نمونه مطالعه: الگوی رشد کالبدی شهر رشت [مقاله ژورنالی]
  • https://doi.org/۱۰.۲۲۰۳۴/jsc.۲۰۱۸.۸۸۳۸۷نوری، محبوبه، رضایی، محمدرضا، و یاراحمدی، منصوره (۱۴۰۰). تحلیل اهمیت ...
  • https://doi.org/۱۰.۳۰۴۹۵/jupm.۲۰۲۱.۴۱۲۸ ReferencesAdam, A. G., & Dadi, T. T. (۲۰۲۴). Perspectives for ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۰۱۶/j.apcbee.۲۰۱۴.۱۰.۰۴۰Bhatta, B. (۲۰۱۰). Analysis of urban growth and sprawl from ...
  • Blöchliger, H., & Durand-Lasserve, O. (۲۰۱۸). The drivers of regional ...
  • https://dx.doi.org/۱۰.۱۷۸۷/۹۲۷۹f۶c۳-enCarvajal Gambae, L. (۲۰۱۱). Exploring the relationship between neighborhood social ...
  • https://www.sid.ir/paper/۱۰۰۰۱۴۸/fa [In Persian]Gordon, P., & Richardson, H. W. (۲۰۰۰). Critiquing ...
  • Haj Alizadeh, A. (۲۰۱۸). Evaluation of land use changes and ...
  • https://www.magiran.com/paper/۲۵۵۱۷۷۴ [In Persian]Hochstrasser, R. M. (۲۰۰۷). Two-dimensional spectroscopy at infrared ...
  • https://bsnt.modares.ac.ir/article_۶۸۱.html [In Persian]Irandoost, K., Habibi, K., & Khandan, M. (۲۰۱۸). ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۰۱۶/j.energy.۲۰۱۹.۰۲.۱۸۳Majedi, H., Zebardast, E., & Mojarabi Kermani, B. (۲۰۱۲). Analysis ...
  • https://doi.org/۱۰.۲۲۰۵۹/jfaup.۲۰۱۲.۳۰۳۷۳ [In Persian]Mousavi, M. N., Ahar, H., Manouchehri Miandoab, A., ...
  • https://doi.org/۱۰.۲۲۰۳۴/jsc.۲۰۱۸.۸۸۳۸۷ [In Persian]Msangi, D. E. (۲۰۱۱). Land acquisition for urban ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۱۱۱/conl.۱۲۷۱۳Polidoro, M., Lollo, J., & Vizintim, M. (۲۰۱۱). Environmental impacts ...
  • https://doi.org/۱۰.۴۰۹۰/juee.۲۰۱۱.v۵n۲.۰۷۳۰۸۳Pourahmad, A., Ziyari, K., Zanganeh Shahraki, S., & Arvin, M. ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۰۳۸/s۴۱۵۹۸-۰۲۴-۶۲۰۰۱-۶Shafiei Sabet, N., & Ebrahimi Pour, F. (۲۰۲۵). Scientometric analysis ...
  • https://old.rrjournals.com/wp-content/uploads/۲۰۱۸/۰۹/۰۵-۰۹_RRIJM۱۸۰۳۰۹۰۰۲.pdfTaghilou, A., Nouri Eiblou, H. R., & Ahmadi, A. (۲۰۲۵). ...
  • https://doi.org/۱۰.۳۰۴۹۵/Jupm.۲۰۲۴.۳۱۹۰۱.۴۳۵۱ [In Persian]Tallen, E. (۲۰۱۱). City rules: How regulations affect ...
  • United Nations. (۲۰۱۸). ۶۸% of the world population projected to ...
  • United Nations. (۲۰۱۹). World urbanization prospects ۲۰۱۹: Highlights (ST/ESA/SER.A/۴۲۱). Department ...
  • Weiskopf, S. R., Rubenstein, M. A., Crozier, L. G., Gaichas, ...
  • https://doi.org/۱۰.۱۰۱۶/j.habitatint.۲۰۱۶.۰۶.۰۰۹Ziyari, K., Zanganeh Shahraki, S., Rajabzadeh, N., & Abbasnejad Jeloogir, ...
  • https://doi.org/۱۰.۲۲۱۰۸/sppl.۲۰۲۴.۱۴۰۹۳۷.۱۷۷۸ [In Persian] ...
  • نمایش کامل مراجع