بررسی روند تغییرات میزان بروز مولتیپل میلوما در جمعیت استان مازندران طی سال های ۱۴۰۰ - ۱۳۹۴

سابقه و هدف: مولتیپل میلوما یکی از شایع ترین بدخیمی های خونی است و بروز آن در بسیاری از کشور ها رو به افزایش می باشد. با توجه به نقش عوامل جمعیتی و سالمندی، بررسی الگوهای بروز این بیماری در سطح استانی برای برنامه ریزی نظام سلامت اهمیت دارد. این مطالعه با هدف بررسی روند بروز میلوم متعدد در استان مازندران طی سال های ۱۳۹۴ تا ۱۴۰۰، انجام پذیرفت. مواد و روش ها: مطالعه حاضر به صورت مقطعی-گذشته نگر، براساس داده های ثبت سرطان مبتنی بر جمعیت بود. جمعیت مورد مطالعه شامل کلیه بیماران جدید مبتلا به مولتیپل میلوما ساکن استان مازندران بود که طی سال های ۱۳۹۴تا ۱۴۰۰ در سامانه ثبت سرطان دانشگاه علوم پزشکی مازندران ثبت شده بودند. متغیر ها شامل سن، جنس، سال تشخیص، شهرستان محل سکونت و محل زندگی(شهری/روستایی) بود. تحلیل داده ها با استفاده از نرم افزار SPSS نسخه۲۰ انجام شد و برای بررسی ارتباط متغیر های طبقه ای از آزمون کای دو استفاده شد،  مقایسه سن بین سال ها با آزمون ANOVA یک طرفه و بین گروه ها با آزمون t مستقل انجام شد. سطح معنی داری کم تر از ۰.۰۵ در نظر گرفته شد. یافته ها: در مجموع ۶۳۶ بیمار مولتیپل میلوما طی سال های ۱۳۹۴ تا ۱۴۰۰ در استان مازندران شناسایی شدند. میانگین سنی بیماران ۶۵/۶۵۸۵±۱۲/۷۰ سال بود. بیش ترین تعداد بیماران در سال ۱۴۰۰ و کم ترین تعداد در سال ۱۳۹۹ ثبت شد. نرخ بروز استاندارد شده سنی (ASR) از ۲/۴ در هر ۱۰۰/۰۰۰ نفر در سال ۱۳۹۴ به ۳/۶ در هر ۱۰/۰۰ نفر در سال ۱۴۰۰ افزایش یافت، اگر چه در سال ۱۳۹۹ کاهش موقتی تا۱/۹در هر ۱۰۰/۰۰۰نفر مشاهده شد. همچنین میانگین سن تشخیص بین سال های مختلف تفاوت معنی داری داشت (۰/۰۵< P). استنتاج: یافته های این مطالعه نشان داد که نرخ بروز استاندارد شده سنی مولتیپل میلوما در استان مازندران طی دوره مورد مطالعه روندی افزایشی داشته است. کاهش مشاهده شده در سال ۱۳۹۹ احتمالا با اختلالات ناشی از همه گیری کووید-۱۹ در تشخیص و ثبت موارد مرتبط بوده است. این نتایج بر ضرورت پایش مستمر تقویت نظام ثبت سرطان و توجه ویژه به جمعیت سالمند در برنامه ریزی های سلامت تاکید می کند.

کلیدواژه ها:

multiple myeloma ، incidence ، cancer registry ، Mazandaran Province ، مولتیپل میلوما ، بروز ، ثبت سرطان ، استان مازندران