فراتحلیل اثربخشی مداخلات مبتنی بر بازی درمانی شناختی بر حافظه کاری دانش آموزان دارای اختلال یادگیری

هدف پژوهش حاضر، انجام یک فراتحلیل به منظور برآورد اندازه اثر کلی، تعیین میزان ناهمگنی نتایج، ارزیابی پایداری یافته ها و قابلیت تعمیم اثربخشی مداخلات مبتنی بر بازی درمانی شناختی بر حافظه کاری دانش آموزان دارای اختلال یادگیری بود. با توجه به ناهمخوانی نتایج پژوهش های پیشین، در این مطالعه تلاش شد با ترکیب نظام مند یافته های تجربی موجود، برآوردی جامع و دقیق از اندازه اثر این مداخلات ارائه گردد. جامعه آماری شامل پژوهش های انجام شده طی بیست سال گذشته (۱۳۸۴ تا ۱۴۰۴ در ایران و ۲۰۰۵ تا ۲۰۲۵ در سطح بین المللی) بود که به لحاظ روش شناسی شامل شرایط لازم بودند. بر اساس ملاک های ورود و خروج تعیین شده، مطالعات واجد شرایط انتخاب و داده های آن ها استخراج گردید. برای ترکیب نتایج و محاسبه اندازه اثر از نرم افزار CMA۲ و شاخص g هجز استفاده شد. نتایج نشان داد که مداخلات مبتنی بر بازی درمانی شناختی تاثیر معناداری بر بهبود حافظه کاری دانش آموزان دارای اختلال یادگیری دارند؛ به طوری که اندازه اثر ترکیبی در مدل تصادفی در دامنه متوسط تا بزرگ گزارش شد و در مدل ثابت نیز اندازه اثر مثبت و معنادار بود. نتایج تحلیل حساسیت، سوگیری انتشار و نمودار قیفی نیز بیانگر پایداری و قابلیت اعتماد یافته ها بودند. بر این اساس می توان نتیجه گرفت که مداخلات مبتنی بر بازی درمانی شناختی، به طور معناداری موجب بهبود حافظه کاری دانش آموزان دارای اختلال یادگیری می شوند. این یافته ها نشان می دهد که بازی درمانی شناختی می تواند به عنوان یک رویکرد موثر و مبتنی بر شواهد، به طور هدفمند در آموزش و توان بخشی شناختی دانش آموزان دارای اختلال یادگیری استفاده شود.

کلیدواژه ها:

فراتحلیل ، بازی درمانی شناختی ، حافظه کاری ، اختلال یادگیری