بررسی تاثیر بازخورد سازنده معلمان بر اعتماد به نفس و مشارکت دانش آموزان در یادگیری مباحث درسی

پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر بازخورد سازنده معلمان بر اعتماد به نفس و مشارکت دانش آموزان در یادگیری مباحث درسی انجام شد. بازخورد سازنده به عنوان یکی از راهبردهای کلیدی تربیتی، فراتر از اعلام نمره یا تایید پاسخ درست، اطلاعات روشنی درباره فاصله میان عملکرد کنونی و هدف یادگیری در اختیار دانش آموز قرار می دهد و مسیر اصلاح را نشان می دهد. در محیط های آموزشی ایران، با وجود تاکید اسناد بالادستی بر ارزشیابی توصیفی و بازخورد کیفی، بسیاری از رویه های کلاسی همچنان به ثبت نتیجه و آشکارسازی ضعف ها محدود می ماند و همین امر می تواند اعتماد به نفس و تمایل به مشارکت را تضعیف کند. پژوهش حاضر با رویکردی تحلیلی و بر پایه مطالعات کتابخانه ای و مرور نظام مند پژوهش های داخلی و خارجی انجام شد. یافته ها نشان داد که بازخورد سازنده هنگامی اثربخش است که روشن، به موقع، محترمانه، قابل اجرا و متناسب با سطح فهم دانش آموز باشد و خطا را از شخصیت یادگیرنده جدا کند. کاربرد منظم این نوع بازخورد، ترس از خطا را کاهش می دهد، گفت وگوی آموزشی را تقویت می کند و با واسطه گری خودکارآمدی، اعتماد به نفس تحصیلی و مشارکت رفتاری و شناختی دانش آموزان را افزایش می دهد. در مقابل، بازخورد سرزنش آمیز یا مقایسه ای می تواند مشارکت را کاهش دهد و اضطراب عملکرد را برانگیزد. نتایج بر ضرورت توانمندسازی معلمان در مهارت های بازخورد سازنده و بازنگری در رویه های ارزشیابی کلاسی تاکید دارد.

کلیدواژه ها:

بازخورد سازنده ، اعتماد به نفس ، مشارکت کلاسی ، خودکارآمدی ، یادگیری درسی.