طبقه بندی پوشش گیاهی در ارتباط با برخی عوامل محیطی (مطالعه موردی: مراتع قره باغ استان آذربایجان غربی)

هدف از این تحقیق، شناسایی جوامع گیاهی موجود در مراتع قره باغ استان آذربایجان غربی و تعیین مهمترین عوامل موثر بر پراکنش آنهاست. برای این منظور، در ناحیه معرف هر جامعه گیاهی، نمونه برداری به روش تصادفی- سیستماتیک انجام شد. در هر ناحیه، نمونه برداری در طول ۴ ترانسکت ۱۵۰ متری به صورت عمود بر هم انجام شد. سطح و تعداد قطعه نمونه به روش حداقل سطح و آماری تعیین و در طول هر ترانسکت ۱۵ قطعه نمونه با ابعاد یک متر مربع با فاصله ۱۰ متر از یکدیگر قرار داده شد. در ابتدا و انتهای هر ترانسکت دو پروفیل خاک حفر و با توجه به عمق محدود خاک، نمونه خاک از عمق ۲۰-۰ سانتی متری برداشت گردید و درصد سنگریزه، رس، سیلت، شن، ماده آلی، اسیدیته، آهک، هدایت الکتریکی، ازت، پتاسیم و فسفر اندازه گیری شد. همچنین در هر قطعه نمونه نوع گونه های موجود و درصد پوشش گیاهی تعیین گردید. به منظور طبقه بندی جوامع گیاهی از تحلیل دوطرفه گونه های شاخص (TWINSPAN) و برای تعیین مهمترین عوامل تاثیرگذار بر پراکنش جوامع گیاهی از تجزیه به مولفه های اصلی (PCA) استفاده شد. نتایج حاصل از طبقه بندی نشان داد که پنج گروه اکولوژیک در منطقه مورد مطالعه وجود دارد که با جوامع گیاهی منطقه انطباق داشتند. همچنین بین پراکنش پوشش گیاهی و عوامل محیطی رابطه وجود دارد و از بین عوامل مورد بررسی، بافت، آهک، نیتروژن و پتاسیم خاک بیشترین تاثیر را بر پراکنش پوشش گیاهی دارند.

کلیدواژه ها:

حلیل دوطرفه گونه های شاخص ، تجزیه به مولفه های اصلی ، گروه گونه های بوم شناسی ، عوامل محیطی ، آذربایجان غربی