نص الهی در برابر هویت جمعی (واکاوی انتقادی خوانش جامعه شناختی ماریا داکاکه از ولایت در منابع کهن امامیه)

هدف: ماریا ماسی داکاکه در کتاب جامعه کاریزماتیک با کاربست مفاهیم جامعه شناسی دین، ولایت در تشیع را عمدتا پدیده ای اجتماعی مبتنی بر همبستگی افقی دانسته و نقش نص الهی را نادیده گرفته است. هدف این پژوهش، نقد بنیادین این خوانش با بازخوانی نظام مند منابع کهن امامیه و ارزیابی سه ادعای کلیدی داکاکه است.روش: پژوهش حاضر با روش توصیفی -تحلیلی و با رویکرد انتقادی از طریق مراجعه و بررسی هشت منبع کهن امامیه شامل کتاب سلیم بن قیس، اصول اربعمائه، بصائر الدرجات، التمحیص، رساله فضل بن شاذان، الکافی، الغیبه نعمانی و رساله بازسازی شده ابویعلی جعفری،روایات مرتبط با نص الهی با ارجاعات دقیق درون متنی تحلیل شده است.یافته ها: در تمامی این منابع، نص الهی به عنوان بنیانی الهی و پیشینی معرفی شده که مستقل از پذیرش اجتماعی است. دوازده امام به نص و با نام تعیین شده اند و حدیث غدیر، آیه ولایت و احادیث دوازده امام مهم ترین مستندات نص هستند. سه ادعای داکاکه (انحصار راویان غدیر به مدنیان، سبب صدور غدیر و جعلی بودن احادیث دوازده امام) با استناد به همین منابع نقض می شود. نتیجه گیری: خوانش جامعه شناختی داکاکه با معنای درون دینی نص الهی در منابع کهن امامیه همخوانی ندارد.

کلیدواژه ها:

ولایت ، نص الهی ، ماریا داکاکه ، امامت ، غدیر خم