نگرش سیستمی به هستی در آینه نظام احسن و تاثیر آن در حل بحرانهای زیست محیطی با تاکید بر آراء علامه طباطبایی(ره)

با ظهور مدرنیته، بحران های محیط زیستی محصول تصرفات انسان در عرصه طبیعت، به اوج خود رسیده اند. شماری از اندیشمندان، نگرش انسان معاصر به جهان هستی را یکی از عوامل بنیادین این بحران ها دانسته اند.گروهی با انتساب این نگرش مخرب به آموزه های دینی، به ویژه ادیان توحیدی و اسلام، مبانی دینی را عامل شکل گیری بحرانهای زیست محیطی می دانند. این در حالی است که نگرش سیستمی به هستی که از لوازم بنیادین و پیامدهای راهبردی اعتقاد به آموزه «نظام احسن» دین اسلام است ظرفیت آن را دارد که با اصلاح و بازسازی نگاه انسان به عالم، در حل بحران های زیست محیطی مورد توجه قرارگیرد. این پژوهش با اتخاذ روش توصیفی تحلیلی، به واکاوی نگرش سیستمی به هستی به مثابه یکی از امتدادات اعتقاد به نظام احسن پرداخته و تلاش کرده است تاثیر این نگرش را نه تنها در حل و مهار بحران های محیط زیستی، بلکه در رفع اتهامات بر اسلام با تاکید بر آراء قرآنی و فلسفی علامه طباطبایی ارزیابی نماید. بر مبنای یافته های این تحقیق و مطابق دیدگاه های قرآنی و حکمی علامه طباطبایی، عالم هستی با تمامی مراتب و موجوداتش همانند سیستمی هماهنگ و پویا عمل می کند که اجزای آن در تعامل و هم سویی کامل، هدف مشخصی را دنبال می نمایند. نگرش به عالم در این چهارچوب، نتایج ارزشمندی در نحوه تعامل انسان با محیط زیست به همراه دارد؛ نتایجی که می توانند نقشی موثر در پیشگیری، کاهش و رفع بحران های زیست محیطی ایفا کنند. افزون بر این، چنین نگرشی پاسخی منطقی و مستدل به اتهامات بی پایه ای است که آموزه های اسلامی را منشا آسیب های زیست محیطی تلقی می کنند.

کلیدواژه ها:

نگرش سیستمی به هستی ، محیط زیست ، علامه طباطبایی ، نظام احسن